Creatief met schaarste
Filmsubsidies? Zelfs met verkiezingen voor de deur lijkt het een verloren strijd. Economie is in de verkiezingsprogramma’s het enige woord met hoofdletter, en waar Economie regeert verdwijnt cultuur samen met zieken, ouderen en werklozen in de vuilnisbak. Als cultuurliefhebber zul je daardoor steeds meer zijn aangewezen op het buitenland. In het Nederland van de toekomst kom je niet verder dan een stortvloed aan derderangs literaire thrillers, de verfilming van die thrillers en de soundtrack van die thrillers door bands waar geen serieuze muziekliefhebber van gaat thrillen.
Wat te doen? Omdat Cinemagazine Nederlandse filmers een warm hart toedraagt hier een paar tips om op creatieve wijze aan fondsen te komen.
1) Geef bankiers een bijrol
Zoals iedereen weet is de ijdelheid van een gemiddelde bankier omgekeerd evenredig aan zijn culturele bagage. Stel hem dan ook voor om in je nieuwe film te spelen. Het liefst in de rol van een succesvol persoon. Zeg hem vervolgens dat het succes van de film grotendeels afhankelijk is van het budget. Vertel ook wat over de mogelijke uitnodiging van een buitenlands festival en gebruik daarbij woorden als prestigieus en elitair. Vertel hem over de onverwachte financiële successen van arthousefilms als ‘Mar Adentro’ of ‘Intouchables’. En hou dan voorzichtig je hand op.
Grootste uitdaging: de bankier na afloop zien te overtuigen van het belang van deleted scenes en bloopers.
Het beste onder de zon.
2) Wees creatief met reclame
Iedereen kent product placement, het plotseling opduiken van een fles chocomel in een onbelangrijke scene. Helaas kent die methode zo zijn beperkingen, al was het maar omdat je niet wil dat het hoofdpersonage de hele film aan de chocomel is. Oplossing: pak het creatiever aan. Laat heel zachtjes de jingle van Nationale Nederlanden horen als er iemand uit het raam valt, laat iemand ‘ het beste onder de zon’ fluiten als Melody Klaver in bikini uit een zwembad opduikt. Mogelijkheden onbeperkt.
3) Probeer geld los te weken bij de BRIC-landen
Zoals iedereen weet zijn het de BRIC-landen waar je tegenwoordig het geld moet halen. Brazilië, Rusland, India en China dus, die wonderen van Economische voorspoed. Wil je als filmmaker daar wat geld vandaan halen, stop dan met de stereotypering van de inwoners van die landen. Geen dronken zwaarmoedige Rus, sambaballende Braziliaanse, onbegrijpelijke Chinees of schuddebollende Indiër. Maak een film over Russische geheelonthouder, een stramme Braziliaan, een glasheldere Chinees of een Indiër met een lap tekst.
4) Stort je op eigen beheer literatuur
Hoeveel Nederlanders zijn niet bereid om duizenden euro’s neer te leggen voor de publicatie van een godsgruwelijk stuk proza? Hoeveel Nederlanders zouden dan niet bereid zijn om nog veel meer neer te leggen voor de verfilming van hun wanproduct? Stel zo’n schrijver dan ook voor om zijn werk te verfilmen, mits de schrijver voldoende dokt. Vertel hem dan na afloop dat het artistiek noodzakelijk was om van de hete chick een arme huisvrouw te maken, van de moordenaar een schilder, van de moord een reis naar een Roemeens weeshuis en van de dealende detective die de zaak oplost een kloosterling die zijn leven opoffert voor de weeskinderen. En verander de titel. Zolang je maar bij de aftiteling maar zegt dat het gebaseerd is op het boek ‘Moord tussen de lakens’ (Uitg. Vanitas Press), zal het de schrijver verder worst zijn.
Methode 5a werkt helaas niet altijd.
5a) Maak een film over een staatssecretaris
Deze methode is ingewikkeld maar het proberen waard. Maak een mockumentary of speelfilm over de ontvoering, marteling en brute dood van een staatssecretaris van cultuur. De dader is een door honger en beroepsnood ontspoorde kunstenaar. Zorg ervoor dat het allemaal bijzonder realistisch oogt, maar haast je erbij te zeggen dat het allemaal fictie is. Nog wel. Met een beetje geluk is de staatssecretaris zodanig geschrokken dat hij het geld weer laat rollen. Is hij een beetje van deze tijd, dan zal hij ongetwijfeld terugtreden. Niet vanwege de film, maar om meer tijd door te brengen met zijn gezin.
5b) Stel je eigen mensen aan
Geen politicus zal na de brute mockumentary staan te springen om de vrijgekomen positie van staatssecretaris op te vullen. Schuif dan iemand uit de gelederen naar voren, het liefst iemand met enig politieke ervaring. Laat hem verklaren dat hij ten aanzien van films een beleid zal voeren dat tegelijk rekening houdt met de Economische realiteit van vandaag en de noden van morgen maar ook met de noodzaak van een sterke Nederlandse identiteit in het huidige culturele klimaat en dat het dermate lastig is te bepalen wat op lange termijn de impact is van een sterk op de export gericht en door vele onderscheidingen gelauwerde Nederlandse filmproductie, dat het daarom beter is om de noodwendige fondsen na een periode van voorzichtige terugval te laten terugkeren naar het oude niveau en zelfs iets meer vanwege de geleden schade, financieel en anderszins.
En draai dan de geldkraan open.
Henny Wouters
