A Christmas Story (1983)

Regie: Bob Clark | 93 minuten | komedie, familie | Acteurs: Melinda Dillon, Darren McGavin, Peter Billingsley, Ian Petrella, Scott Schwartz, R.D. Robb, Tedde Moore, Yano Anaya, Zack Ward, Jeff Gillen, Leslie Carlson, Jim Hunter, Patty Johnson, Drew Hocevar, David Svoboda, Dwayne McLean, Helen E. Kaider, Jean Shepherd

It’s the most wonderful time of the year. Kerstfilms horen er nu eenmaal bij, hoe zeer we ze soms willen ontlopen. Want sommige films (‘Annie’, ‘Home Alone’) zijn zo vergroeid met het kerstgevoel dat ze welhaast elk jaar worden vertoond. ‘A Christmas Story’ van Bob Clark uit 1983 is misschien minder bekend bij het grote Nederlandse publiek. In de V.S. wordt hij echter gezien als een kerstklassieker. Via IMDB leren wij zelfs dat het huis van de familie uit de film onlangs gekocht is door een fan en in zijn geheel is hersteld zoals het in de film eruit ziet. Dit maakt in ieder geval duidelijk dat Clarks film een bijzondere mate van populariteit geniet. Waar zit hem dat dan in?

Het verhaal is simpel genoeg. De films speelt zich af tijdens kersttijd “ergens rond 1940”. Ralphie (Peter Billingsley) is een negenjarige jongen die deze kerst niets liever wil dan een “Red Ryder BB Gun”, een beroemd speelgoedgeweer (in Amerika nog steeds populair) dat lijkt op het markante Winchestergeweer die in veel Westernfilms en -verhalen werd gebruikt. Het probleem is dat iedereen aan wie hij dit kenbaar maakt het idee als te gevaarlijk afwijst (“You’ll shoot your eye out”). Zijn moeder, lerares, ja zelfs de Kerstman in het plaatselijke warenhuis vindt het geen goed idee! Zal het Ralphie lukken om zijn ouders te overtuigen en een Red Ryder BB Gun te krijgen voor Kerstmis?

Inderdaad een eenvoudig plotgegeven. Maar de charme van deze film ligt hem dan ook niet in complexe plotlijnen of verrassende wendingen. Het zit hem meer in de oorspronkelijke en nostalgische (kerst)sfeer die regisseur Clark en zijn team weten op te roepen. Een romantische terugblik op een tot de verbeelding sprekende tijdspanne uit de Amerikaanse geschiedenis met de nadruk op het typische Amerikaanse gezin. Qua aankleding en sfeertekening is de film in ieder geval geslaagd. Onder meer de vele decorstukken en tijdsreferenties maken dat de terugkeer naar die periode (na de grote depressie maar voor de Amerikaanse deelname aan de Tweede Wereldoorlog) goed wordt overgebracht. Interessante vraag is misschien hoeveel van deze typisch Amerikaanse nostalgie in andere landen een snaar raakt. Komische elementen worden verleend door Ralphies vader (Darren McGavin), Ralphies dagdromen en vooral door de vertelstem van Jean Sheperd, de schrijver van de verhalen waarop deze film gebaseerd is. Een beetje ondeugendheid, wat butsen en builen, typische familiewaarden en de goede regie van Clark completeren het geheel.

Als kerstfilm is ‘A Christmas Story’ vooral een warme en gemoedelijke film met een vanzelfsprekende dosis nostalgie. Minder buitenissig dan bijvoorbeeld ‘Scrooged’ en wat minder slapstick dan ‘Home Alone’ maar een prima kerstfilm op zijn eigen manier.

Joost Hoedemaeckers