Almanak, Vrouwen om van te houden (2024)

Regie: Stephan Brenninkmeijer | 72 minuten | documentaire

Met ‘Almanak, Vrouwen om van te houden’ presenteert Stephan Brenninkmeijer een ambitieuze anthologiefilm die vijf korte verhalen bundelt rond liefde, verlies, verlangen en veerkracht — telkens met een vrouwelijk hoofdpersonage. De opzet is helder: het vrouw-zijn in al zijn vormen, gebroken en getekend, kwetsbaar en krachtig. Wat echter een gelaagd mozaïek had kunnen worden van vrouwelijke perspectieven, blijft helaas steken in vluchtige schetsen die net te vaak aanvoelen als oppervlakkige observaties.

De vijf verhalen zijn stilistisch en thematisch losjes verbonden, met First Dates als rode draad. Dit terugkerende segment, waarin twee mensen elkaar ontmoeten op latere leeftijd, weet in zijn eenvoud te verrassen. De ongemakkelijkheid van een eerste ontmoeting, de terughoudendheid en haperende toenadering worden teder in beeld gebracht. Hier is ruimte voor nuance, voor stilte, en voor herkenbaarheid. Juist doordat het klein blijft, voelt het oprecht — iets wat in de andere verhalen zelden wordt bereikt.

In Last Bus speelt de actie zich af tijdens een militaire staatsgreep, met een groep buitenlanders die wacht op hun lot. De morele vraagstelling is intrigerend, maar het groepsportret laat nauwelijks ruimte voor individuele verdieping. Vrouwen zijn hier onderdeel van de massa, eerder decor dan drager van het verhaal.

In The Knock on the Door volgen we Meike en Ursula, een lesbisch stel dat een kind wil krijgen via een donor. De plot ontwikkelt zich snel en introduceert zware thema’s zoals wantrouwen en trauma, waardoor het verhaal geforceerd en onevenwichtig aanvoelt. De emotionele complexiteit die het onderwerp vereist, komt hierdoor onvoldoende tot zijn recht.

Vogels draait rond een moeder die worstelt met het loslaten van haar dochter. De symboliek — het kind moet vliegen zoals een vogel — is duidelijk, maar de dynamiek voelt soms karikaturaal. De overbezorgde moeder raakt nooit echt uitgediept, waardoor de emotionele kern verloren gaat.

Tot slot is er Burden, het slotverhaal dat wél weet te raken. Een Oekraïense en een Russische vrouw ontmoeten elkaar in Nederland, beiden met plannen om terug te keren naar hun respectievelijke thuislanden. Wat volgt is een stille, oprechte verkenning van gedeelde kwetsbaarheid en onverwachte verbondenheid. De vriendschap groeit gestaag en de menselijke interacties voelen oprecht. Wanneer de oorlog uitbreekt, krijgen eerdere keuzes een zwaardere lading. Hier valt alles wél op zijn plek: actualiteit, emotie en karakterontwikkeling versterken elkaar in plaats van elkaar tegen te werken.

‘Almanak, Vrouwen om van te houden’ wil een film zijn die vrouwelijke ervaring in al haar complexiteit toont, maar slaagt daar maar zelden in. De meeste verhalen blijven hangen in oppervlakkigheid, schetsmatig acteerwerk en geforceerde symboliek.

Kaat Monsieur

Waardering: 2

Bioscooprelease: 7 maart 2024