Amal (2023)
Regie: Jawad Rhalib | 112 minuten | drama | Acteurs: Lubna Azabal, Fabrizio Rongione, Catherine Salée, Kenza Benbouchta, Johan Heldenbergh, Ethelle Gonzalez Lardued, Babetida Sadjo, Mehdy Khachachi, Malek Akhmisse, Rachid Benbouchta, Evelyn Ariza, Benoît Verhaert, Ingrid Heiderscheidt, Hady-Salomé Dahan, Amine Hamidou, Léo Moreau, Ayoub Benali, Aymen Akhdim, Margo Bondareva, Gildas Hakizimana, Yassir Ghbalou, Nayah Thabize, Mateo Verhoeven, Léna Dalem, Ange Konan, Djallo Diallo, Emmanuelle Roggemans, Brigitte Garbar, Louis Champion, Clotilde Salvo, Lydie Laville, Hugo Charmier, Martine Lemal, Fatima Amgane, Issam Messaoudi, Théodore Rhalib, Pauline Denis, Aria Etié
In ‘Amal’ (2023) probeert een docente religie weg te houden uit het klaslokaal, maar daarbij komt ze in conflict met collega’s, leerlingen en ouders. ‘Amal’ is het gedurfde en bloedstollende drama van de Belgisch-Marokkaanse regisseur Jawad Rhalib.
In klas 5B van Amal (Lubna Azabal), een Brusselse docente, komt er weinig van lesgeven. Terwijl ze de leerlingen iets probeert bij te brengen over de Verlichting, gaat er een tekening rond waarop een lesbienne van een dak wordt geduwd. Monia (Kenza Benbouchta) is het mikpunt: over haar gaat het gerucht dat ze lesbisch is.
Binnen de groep islamitische leerlingen, waarvan Monia zelf ook deel uitmaakt, leidt het gerucht tot onrust. Amal besluit daarop aandacht te besteden aan Abu Nawas, een Arabische dichter uit de 8e eeuw, die homo-erotische liefdespoëzie schreef. Het is haar bedoeling om onwetendheid te bestrijden, maar wat volgt is een reeks desastreuze gebeurtenissen.
‘Amal’ doet denken aan een recente documentaire van Nederlandse bodem: ‘Ik zeg je eerlijk’ (2024). Ook deze film gaat over het bespreekbaar maken van seksuele diversiteit in de multiculturele klas. Maar waar je bij ‘Ik zeg je eerlijk’ onterecht bezorgd bent om de reacties van de leerlingen, omdat ze nogal ruimdenkend lijken, blijkt alle bezorgdheid bij ‘Amal’ terecht.
De leerlingen spelen hun rol ongekend overtuigend. De dynamiek onderling, de bejegening van docenten en de interactie met hun ouders: alles oogt even realistisch. Azabal is ook sterk in de uitdagende rol van Amal, die gezaghebbend en standvastig is, maar ook zachte en kwetsbare kanten toont.
Deze film werpt een aantal prangende vragen op. In hoeverre is het mogelijk om op een seculiere school het onderwijs naar eigen overtuiging in te richten? Waar ligt de grens tussen vrijheid van onderwijs en provocatie? Waar houdt de verantwoordelijkheid van de school op, als leerlingen gediscrimineerd worden? De urgentie om dit soort kwesties aan te pakken voel je na afloop; helaas ook de vrees dat er nooit een oplossing zal komen.
In ‘Amal’ spant een docente zich op eigenzinnige wijze in voor homo-acceptatie in de klas. Het is een moedig, angstaanjagend drama met uitstekend acteerwerk, dat dringende vragen oproept over de multiculturele school. Na het zien van deze film is het lastig om daar niet doodongerust van te worden.
Ester Šorm
Waardering: 4
Bioscooprelease: 9 januari 2025