Audition – Ôdishon (2000)

Regie: Miike Takashi | 115 minuten | drama, horror, romantiek | Acteurs: Ryo Ishibashi, Eihi Shiina, Miyuki Matsuda, Renji Ishibashi, Tetsu Sawaki, Jun Kunimura, Toshie Negishi, Ren Osugi

Met deze film vestigde Miike Takashi, de Japanse koning van de controverse, zijn naam als regisseur. Met name het schokkende einde zorgde voor ophef in de pers. Vele bezoekers van het Rotterdamse filmfestival verlieten voortijdig de zaal. Kortom, de hype rondom ‘Audition’ was geboren. De meeste films die veelvuldig onder de media-aandacht komen vallen vaak tegen. Dat lot is ‘Audition’ niet beschoren. Sterker nog, de film is één van de betere films van het nieuwe millennium.

‘Audition’ is een film die gaat over eenzaamheid, mishandeling en verharding van de maatschappij. Deze diepe thematiek wordt verrassend goed uitgewerkt door Miike. De novelle van Ryu Murakami is erg overtuigend bewerkt tot filmscript. De mengeling van melodrama, thriller en horror is zeer strak geregisseerd door Miike. Alle verschillende genres vloeien perfect in elkaar over. De stijlvolle muziek van componist Koji Endo past zich prima aan aan de beelden. De muziek versterkt de emoties van de personages en vormt een organisch geheel tussen beeld en geluid.

De opbouw van de film is erg subtiel, al vanaf het begin wordt er naar het geruchtmakende gewelddadige einde toegewerkt. Het is geen goedkoop trucje om de film opeens shockerend te maken, het geweld is essentieel en hoort bij het verhaal. Regisseur Miike heeft zich totaal niet bezondigt aan een smakeloze controversieel trucje. In zijn latere werk(o.a ‘Ichi the killer’) is hij daar wel op te betrappen, maar dat is een ander verhaal. ‘Audition’ draait puur om het sterke verhaal en de intense, krachtige acteerprestaties.
De personages worden enorm knap uitgewerkt. Aoyama wordt enorm goed gespeeld door Ryo Ishibashi. Een enkele blik van de acteur legt zijn gevoelens van eenzaamheid en verlangen bloot. De expressie die hij weet uit te stralen is erg goed. Asami wordt door fotomodel Eihi Shiina prachtig vertolkt. Ondanks haar geringe ervaringen in de filmwereld, laat ze zien dat ze erg veel acteertalent heeft. Het is opvallend om te zien hoe deze Aziatische acteurs met erg weinig middelen zoveel kunnen laten zien. De uiterlijke expressie is erg sterk. Waar Amerikaanse producties vaak volgestouwd zijn met voice-overs om gevoelens duidelijk te maken, daar vertrouwt de Aziatische cinema met een enkele gezichtsuitdrukking. De regisseur weet zijn cast tot het uiterste te drijven qua acteerwerk.

Miike heeft dankbaar gebruik gemaakt van de hype rondom deze film. In een sneltreinvaart schudde de Japanner een klein dozijn films uit zijn koker. Binnenkort verschijnt zijn nieuwste prent ‘Zebraman’ in de bioscopen. Tegenwoordig gebruikt Miike zijn films als middel om te shockeren. Veel seks en geweld en weinig aandacht voor een sterk verhaal. ‘Audition’ verschilt van deze aanpak. In deze film etaleert Miike zijn talent als een prima verhalenverteller. In deze film vervalt hij niet in goedkope sensatiezucht.

En het einde van ‘Audition’? Het einde is inderdaad vrij schokkend en gewelddadig. Maar het hoort bij de wijze waarop het verhaal is opgebouwd. De afloop van deze film zal je lang bijblijven. Een ander einde is niet denkbaar zonder de impact van de film te verliezen.

Frank v.d. Ven