Brokeback Mountain (2005)

Regie: Ang Lee | 134 minuten | drama, romantiek | Acteurs: Heath Ledger, Jake Gyllenhaal, Anne Hathaway, Michelle Williams, Randy Quaid, Anna Faris, David Harbour, Kate Mara, Roberta Maxwell, Peter McRobbie, Linda Cardellini, Scott Michael Campbell, David Trimble, Larry Reese

Na de geflopte comic-verfilming ‘Hulk’ (2003) was regisseur Ang Lee toe aan iets serieuzers. Het korte verhaal ‘Brokeback Mountain’ van E. Annie Proulx bood precies wat hij nodig had: een intiem verhaal over een verboden liefde tussen twee cowboys in de jaren 60. Het gegeven van homo-cowboys is op het eerste gezicht lachwekkend, omdat ‘de cowboy’ en ‘de homo’ zulke tegengestelde archetypes zijn. Maar Proulx heeft de karakters zo goed uitgewerkt dat Jack Twist en Ennis Del Mar geen moment belachelijk overkomen. Triest en hopeloos, dat wel. Ang Lee’s verfilming van dit verhaal is zodanig dat de lofwoorden van jury’s bijna niet aan te slepen zijn. ‘Brokeback Mountain’ won vier Golden Globes en is één van de grote favorieten bij de Oscars 2006, met acht nominaties.

‘Brokeback Mountain’ biedt zeer mooie natuurplaatjes van de ruige gebergten in Wyoming, maar de film wordt voornamelijk gedragen door de talentvolle jonge cast en dan vooral door Heath Ledger, Jake Gyllenhaal en Michelle Williams. Heath Ledger speelt zijn beste rol tot nu toe als Ennis Del Mar. Ennis is het meest moeizame en tevens het meest tragische personage in de film. Hij is een zwijgzame, stugge jongen, van het type ‘stille wateren, diepe gronden’. Dus Heath mompelt met lage stem, verschuilt zich onder zijn cowboyhoed en spreekt boekdelen met blikken. Jake Gyllenhaal presteert ook goed als Jack Twist, maar het personage van Jack is minder interessant. Als de twee cowboys op Brokeback Mountain hun eten verliezen wordt het verschil tussen de twee duidelijk als Ennis zegt ‘I’ll stick with beans’, waarop Jack antwoordt ‘Well, I won’t!’. Ennis laat zich door zijn plichten en zijn geweten afhouden van wat hij echt wil. Jack daarentegen is optimistisch, hij ziet geen problemen en kent veel minder remmingen dan de sombere Ennis. Des te opvallender is het dat Ennis de meeste pijn veroorzaakt in het leven van zijn naasten. Eén van die naasten is zijn vrouw Alma, die weet van zijn bedrog en er kapot van is. Als zij besluit van hem te scheiden zijn het de twee dochtertjes die het slachtoffer zijn van Ennis’ buitenechtelijke liefde. En als Ennis Jack niet durft te verkiezen boven zijn dochtertjes en boven een ‘normaal leven’ is het uiteindelijk Jack die hij kwetst.

Dat het in ‘Brokeback Mountain’ gaat over twee cowboys die liever met mannen dan met vrouwen slapen is niet dat wat de film zo ontroerend maakt. Het gaat hier in de eerste plaats om de tragische romantiek van een heftige, maar onmogelijke liefde. Dat de geliefden homo-cowboys zijn is een bijzonderheid die de film een opvallend extraatje geeft. Bij Jack en Ennis lopen vechten en liefhebben in elkaar over: hun stoeipartijen monden uit in seksuele stoeipartijen. Als je ze zo bezig ziet is het compleet begrijpelijk dat de zachte, fragiele lichamen van hun echtgenotes niet dezelfde passie bij hen los kunnen maken. ‘Brokeback Mountain’ kent alleen maar verliezers en dat is door Ang Lee erg goed in beeld gebracht.

Emy Koopman