End of Days (1999)

Regie: Peter Hyams | 121 minuten | actie, horror, thriller, fantasie | Acteurs: Arnold Schwarzenegger, Gabriel Byrne, Robin Tunney, Kevin Pollak, CCH Pounder, Derrick OConnor, David Weisenberg, Udo Kier, Rainer Judd, Miriam Margolyes, Victor Varnado, Rod Steiger, Mark Margolis, Jack Shearer

De millenniumwisseling die in 1999 de komst van de eenentwintigste eeuw zou inluiden, zorgde destijds voor nogal wat onrust en werd ook gretig aangegrepen als inspiratiebron in de filmwereld. In ‘End of Days’ wordt het einde van de twintigste eeuw in verband gebracht met de komst van Satan. Het meisje Christine heeft last van vreemde visioenen, een euvel dat direct te maken blijkt te hebben met het feit dat ze al vanaf haar geboorte uitgekozen is om te dienen als bruid voor Satan. De rechercheurs Jericho Cane en Bobby Chicago stuitten min of meer per toeval op deze zaak die al snel letterlijk bovenmenselijke proporties aan begint te nemen.

Wie een blik werpt op het verhaal en het script van deze film zal waarschijnlijk primair denken aan een occulte thriller. De eerste drie kwartier van deze film lijken dergelijke vermoedens ook te bevestigen. De komst van Satan, een geheimzinnige sekte die voorbereidingen treft voor de komst van de vorst der duisternis, de nodige Bijbelse verwijzingen, een mysterieus sfeertje en het rustige verteltempo zorgen voor het juiste gevoel. Ook de rol van Schwarzenegger is, afgezet tegen de rest van zijn oeuvre, aanvankelijk atypisch. Arnie’s karakter Jericho Cane is namelijk sinds de moord op zijn vrouw en dochtertje een aan lager wal geraakt geestelijk wrak. Zijn troost zoekt hij in de fles en afgaande op het ontbijt dat we hem in een blender in elkaar zien flansen, vertoont zijn dieet ook gezondheidstechnisch de nodige gebreken. Cane lijkt dan ook zeker niet de geschikte man om het tegen de duivel op te nemen, een tegenstander die niet alleen bovenmenselijk sterk, maar tevens zeer gewiekst is.

Toch slaagt Cane er wonderwel in om zijn innerlijke demonen snel te overwinnen en als een soort semi-superheld de strijd aan te binden met Satan, een personage dat trouwens aardig neergezet wordt door Gabriel Byrne. Het tweede deel van ‘End of Days’ verzandt dan ook al vrij snel in veel geschiet en geknok en de film verliest dan ook gaandeweg het mysterieuze karakter dat zo kenmerkend was voor de eerste pakweg 45 minuten. Ook Schwarzenegger, die aanvankelijk een kwetsbaar personage lijkt te vertolken, valt steeds meer in herhaling en herkauwt uiteindelijk voor de zoveelste keer zijn stereotype rol als dappere, bikkelharde en onverwoestbare actieheld. Zoals gebruikelijk is op de kwaliteit van de geboden actie niet zo gek veel aan te merken en zien de special effects er professioneel uit.

Ondanks de pluspunten waarop ‘End of Days’ zich zonder meer kan beroepen, krijg je als kijker toch het idee dat er meer in had gezeten. Met name het occulte aspect had beter uitgewerkt kunnen worden. Ook de plotselinge transformatie van gebroken man naar held die hoofdpersoon Jericho Cane doormaakt, wordt eigenlijk nergens afdoende verklaard en doet daarom nogal onrealistisch, gekunsteld en fantasieloos aan. In plaats van een occulte thriller met vaart is ‘End of Days’ dan ook vooral een aardige actiefilm geworden waarvoor vooral de fans van Arnie warm zullen lopen.

Frank Heinen