Folktales (2025)

Regie: Heidi Ewing, Rachel Grady | 105 minuten | documentaire

In het verre, ijzig koude subarctische deel van Noorwegen biedt de Pasvik Volkshogeschool cursussen aan die met zichzelf worstelende tieners uit binnen- en buitenland helpen om de vaak lastige overgang van de zorgeloze kindertijd naar volwassenheid te maken. De vaardigheden die ze leren en de onderwerpen die aan bod komen zijn geen alledaagse kost voor de meeste jongeren in de door verregaande digitalisering gekenmerkte moderne westerse samenleving: husky’s trainen, sleeën besturen, overleven in de Arctische wildernis, kampvuren maken, meehuilen met wolven in het nachtelijk duister en de rijke Noorse mythologie bestuderen. Het doel van dit bijzondere leertraject? De jeugdige cursisten een nieuwe versie van zichzelf laten ontdekken die ze in staat stelt om hun weg te vinden in de oceaan van onrust die de hedendaagse tienerjaren vaak zijn.

Zo maken we kennis met de om haar vermoorde vader rouwende Hege en de Nederlandse schoolverlater Romain, die worstelt met sociale fobieën. Bjørn Tore is op zijn beurt een zelfverklaarde nerd die moeite heeft om verbinding te maken met andere mensen. ‘Folktales’ slaagt er met verve in om die persoonlijke en gevoelige verhalen empathisch, eerlijk en zonder nodeloze opsmuk of gefabriceerde dramatiek voor het voetlicht te brengen. Het is hartverwarmend om te zien hoe de getroebleerde jongeren de kracht van vriendschap ontdekken en het getokkel op hun telefoonscherm steeds vaker verruilen voor diepgaande gesprekken met hun klasgenoten of het smeden van innige banden met de aanhankelijke sledehonden. Gaandeweg omarmen de leerlingen het minimalistische leven dicht bij de natuur. Een bestaan in het nu, zonder de vele, vaak letterlijk ziekmakende afleidingen van de snelle consumptie- en wegwerpmaatschappij die nooit slaapt.

De natuur vormt in ‘Folktales’ een groots en spectaculair decor dat fraai contrasteert met het intieme karakter van de menselijke portretten. Hondensleeën die gezwind over bevroren velden glijden, de warme gloed van kampvuren die branden onder het noorderlicht, sneeuwvelden omlijst door eeuwenoude bomen en de uitbundige beestenboel van de school; het zijn stuk voor stuk elementen die de film ook voorzien van een avontuurlijke en meeslepende dimensie. Snelle, soms desoriënterende jump cuts overgieten het geheel met een hallucinant sausje dat symbool staat voor de transformatie die de hoofdrolspelers doormaken. Als jonge puppy’s doen ze continu nieuwe indrukken op en verkennen ze met een aanstekelijk enthousiasme en het nodige vallen en opstaan een voor hen nog grotendeels onbekende wereld. De adoratie die de makers hebben voor het wonderlijke winterland ligt er soms wel erg dik bovenop, maar storend is dat zelden. Integendeel, het versterkt alleen maar de lovenswaardige boodschap van hun verhaal.

‘Folktales’ is een visueel impressionant, warm en verleidelijk medicijn tegen veel afstompende kwalen van de moderne tijd. De alomtegenwoordige technocratisering van de maatschappij, doorgeschoten individualisme en blind consumentisme maken even plaats voor waar het écht om draait: het scheppen van een duurzame, betekenisvolle band met je medemensen en -schepselen tegen de achtergrond van een tijdloos landschap.

Frank Heinen

Waardering: 4

Bioscooprelease: 1 januari 2026