Heaven on Earth – Så ock på jorden (2015)

Regie: Kay Pollak | 134 minuten | komedie, drama, muziek, romantiek | Acteurs: Axelle Axell, Björn Bengtsson, Eric Ericson, Niklas Falk, Björn Granath, Frida Hallgren, Thomas Hanzon, Lennart Jähkel, Ylva Lööf, Jakob Oftebro, Astrid Froede Othelius, Catherine Parment, Lasse Pettersson, Mikael Rahm, Maria Sid, André Sjöberg

De Zweedse film ‘As It Is in Heaven’ uit 2004 bleek een onverwacht internationaal succes. De hoofdrol in dit muzikale drama wordt gespeeld door Michael Nyqvist, die we kennen uit de Millennium-trilogie. Hij speelt de geslaagde dirigent Daniel Daréus, die vanwege gezondheidsproblemen een stapje terug moet doen en zo in zijn geboorteplaats in Noord-Zweden terugkeert. Daar wordt hij geconfronteerd met spoken uit zijn verleden en met de beslommeringen van de dorpelingen, die hem vragen hun kerkkoor te leiden. De belangrijkste boodschap van de film is ‘Geloof in jezelf, wees wie je wilt zijn’, en verpakt in een muzikaal, melodramatisch sausje gingen vele mensen daarin mee. Alleen al in eigen land trok de film 1.1 miljoen bioscoopgangers, wat grofweg neerkomt op één op de negen Zweden. Maar ook buiten Scandinavië was de film geliefd; ‘As It Is in Heaven’ sleepte diverse internationale nominaties en prijzen in de wacht en was zelfs in de race voor de Oscar voor beste niet-Engelstalige film. Het was echter een sterk jaar, met onder meer ‘Der Untergang’ en de uiteindelijke winnaar ‘Mar Adentro’ en met ‘Les choristes’ was er bovendien nóg een film over een dirigent en zijn koor genomineerd; wellicht reden beide films elkaar in de wielen.

‘Heaven on Earth’ (2015) is het langverwachte vervolg op ‘As It Is in Heaven’. Met veel gezichten die we nog kennen uit het eerste deel, maar zonder Daniel Daréus. Hij is komen te overlijden en dus moet zijn vriendin Lena (Frida Hallgren) het met haar pasgeboren zoontje Jakob alleen zien te redden in het Noord-Zweedse gehucht Ljusaker. Er wordt voortgeborduurd op de gebeurtenissen uit ‘As It Is in Heaven’, dus is het handig die film eerst gezien te hebben voor men aan ‘Heaven on Earth’ begint. Dominee Stig (Niklas Falk) is aan lager wal geraakt sinds zijn vrouw hem heeft verlaten en heeft zich verloren in de drank. Dat mag uiteraard niet uitkomen, want dat kan hem zijn aanstelling kosten. En het gaat al niet best met de kerk in Ljusaker. Bij wijze van laatste redmiddel vraagt Stig Lena, die inmiddels een succesvolle folkmuzikant is, om als dirigent het kerkkoor te begeleiden bij de repetities en de opvoering van Händels ‘Messiah’, dat ter ere van een jubileum moet worden opgevoerd. Lena accepteert haar nieuwe rol, maar niet iedereen in het dorp is daar even blij mee.

Net als ‘As It Is in Heaven’ is ook ‘Heaven on Earth’ geregisseerd en (mede-)geschreven door Kay Pollak. Dat hij ook schrijver is van zelfhulpboeken is te merken aan zijn films, waarin boodschappen als ‘Geloof in jezelf’ de boventoon voeren. Was die kerngedachte in de eerste film nog aardig verpakt in het verhaal; in ‘Heaven on Earth’ is alle subtiliteit overboord gegooid. Eigenlijk gaat Pollak met alle aspecten een stuk korter door de bocht in deze vervolgfilm. Over conflicten wordt bijvoorbeeld wel héél snel heengestapt en personages zijn beduidend minder gelaagd. Tegenover elke onverwachte wending staan meerdere voorspelbare momenten (de rouwende Lena die haar hart uitstort bij de eveneens rouwende Axel (Jakob Oftebro), zouden ze elkaar uiteindelijk vinden…?). ‘As It Is in Heaven’ was al niet zuinig met emoties en drama, maar ‘Heaven on Earth’ draaft nog even verder door. De muziek, in tegenstelling tot de eerste film niet meer gecomponeerd door Stefan Nilsson, zet dit nog extra aan met extra bombast op de dramatische momenten. Pluspunten heeft de film gelukkig ook. Zo is Frida Hallgren een aangename verschijning die bovendien haar rol met verve speelt. Aan haar ligt het dan ook niet dat het melodrama je op een gegeven moment even te veel wordt. Het camerawerk is prima en de setting in het noorden van Zweden is beeldschoon. En Pollak heeft het beste van zijn film voor het laatst bewaard. Jammer genoeg komt die opleving rijkelijk laat; daardoor blijft een algeheel gevoel van teleurstelling hangen.

Patricia Smagge

‘Heaven on Earth’ verschijnt donderdag 17 november 2016 op DVD en VOD.