Mountains May Depart-Shan he gu ren (2015)

Regie: Jia Zhangke | 131 minuten | drama, romantiek | Acteurs: Tao Zhao, Yi Zhang, Jing Dong Liang, Zijian Dong, Sylvia Chang, Patrick Harvey, Lu Liu, Anna Sasson, Yee Yang

Met ‘Mountains May Depart’ geeft regisseur Jia Zhangke niet alleen een realistisch tijdsbeeld van het China van eind jaren negentig en het heden, hij gunt ons ook een blik in zijn bedachte toekomst als hij de film tien jaar verder, in 2025 vervolgt. Tegen de achtergrond van een in economisch opzicht sterk veranderend land vertelt hij op ambitieuze wijze een verhaal op microniveau, dat van de knappe Tao (gespeeld door zijn echtgenote en muze) en de mannen in haar leven.

Fenyang, 1999. Tao is een ietwat naïef overkomende jonge vrouw die onbedoeld in een driehoeksverhouding verwikkeld is. Twee jonge mannen, met wie ze al tijden bevriend lijkt te zijn, dingen naar haar hart. De elitaire Jinsheng is nogal een snob en probeert Tao te imponeren met zijn dure rode auto. De eenvoudige, veel sympathieker ogende mijnwerker Liang laat de er dik boven op liggende versierpogingen van Jinsheng aanvankelijk gelaten toe. Hij is een stuk introverter dan zijn rivaal. Tao maakt haar keuze en tekent zo het vonnis van zichzelf maar ook haar twee vrienden.

In het tweede deel van ‘Mountains May Depart’ blijkt dat het huwelijk van Tao en haar echtgenoot geen lang leven beschoren is geweest. Wel heeft de echtvereniging een kind voortgebracht, maar haar ex heeft de volledige voogdijschap over hun zoon, zodat de jongen moederloos en ver weg van haar opgroeit. Een trieste familieaangelegenheid brengt hem terug naar Tao, maar de band tussen moeder en zoon lijkt voorgoed ontwricht. In het derde, minst overtuigende deel, zien we de bijna volwassen zoon enigszins stuurloos proberen een nieuwe richting te geven aan zijn leven. Het is te prijzen dat Zhangke van het Australië in 2025 een niet al te ver van ons bedshow heeft gemaakt – afgezien van doorzichtige tablets (wég is je privacy!) is er weinig wezenlijks veranderd – maar overtuigen doet dit verhaal niet voor de volle honderd procent. Veel liever hadden we Tao gevolgd, niet vaak wordt een actrice zo gemist in een film als zij in dit derde hoofdstuk.

Wat opvalt aan ’Mountains May Depart’ is dat Zhangke, à la Wes Anderson in ‘The Grand Budapest Hotel’, elk hoofdstuk in een ander beeldverhouding heeft gefilmd, het eerste deel in 1.33:1, het tweede in 1.85:1 en het laatste in 2.39:1. Dat begon uit praktische overwegingen, maar omdat de esthetische motieven de functionele niet overtreffen, voelt het helaas wat als een gimmick aan. De schoonheid van het eerste en tweede hoofdstuk wordt met een breder beeldformaat niet geëvenaard. Het grootste gedeelte van de film ontroert en sleept je mee, laat je nadenken over je eigen levenskeuzes en stemt melancholisch. Met ‘Go West’ van The Pet Shop Boys als figuurlijke boekensteunen van zijn verhaal geeft Zhangke op subtiele wijze een boodschap aan zijn publiek, over economische vooruitgang en emotionele invulling van het leven. Alleszins de moeite waard, maar wel jammer van de teleurstellende derde akte.

Monica Meijer

‘Mountains May Depart’ verschijnt donderdag 7 juli 2016 op DVD en VOD.