Palestine 36 (2025)
Regie: Annemarie Jacir | 118 minuten | drama, geschiedenis, oorlog | Acteurs: Jeremy Irons, Robert Aramayo, Liam Cunningham, Yasmine Al Massri, Hiam Abbass, Billy Howle, Sam Hoare, Christopher Villiers, Yumna Marwan, Dhafer L’Abidine, Saleh Bakri, Samer Bisharat, Karim Daoud Anaya, Aya Khalaf, Yahya Mahayni, Joanna Arida, Sofia Asir, Nicholas Moss
De Britse overheersing van Palestina (1920-1948) is relatief onderbelicht gebleven in de grote cinema – in tegenstelling tot de Britse aanwezigheid in Egypte, bijvoorbeeld groots beschreven in ‘The English Patient’.
Het Britse mandaat volgde op de zogenoemde Balfour-declaratie, waarmee het Verenigd Koninkrijk de elders vervolgde Joden een nationaal tehuis beloofde, zonder de rechten van de plaatselijke bevolking van Palestijnen (voornamelijk moslims), Joden en Christenen aan te tasten.
We weten allemaal dat dit in de laatste honderd jaar niet gelukt is, zelfs niet onder protectoraat van het toentertijd nog machtigste leger van de wereld. ‘Palestine 36’ beschrijft de eerste grote Palestijnse opstand (1936-1939) tegen de Joodse immigratie en de Britten.
De film van regisseuse Annemarie Jacir is opgezet als groots historisch drama (lees: ‘Exodus’), met ingekleurde archiefbeelden, een dito dramatische mise-en-scène en een sterke internationale cast. De financiers zijn onder meer de BBC, het Franse MK2 en Qatar.
Het zionistische perspectief blijft in dit Palestijnse antwoord onderbelicht, maar dat stoort niet voor de neutrale kijker. Het meest treffend in ‘Palestine 36’ – half coming of age en half historiserend – is het feit dat de Britse soldaten nauwelijks onderdoen voor de Israëlische in de recente onderdrukking.
De sympathie ligt bij een Palestijnse plattelandsfamilie, met de intelligente Yusuf (Anaya) als oudste zoon; hij werkt in Jeruzalem bij een Brits gezinde Palestijnse krantenuitgever (L’Abidine), terwijl vader wordt doodgeschoten door de Britten, en neef Kareem (Helou) in de grotten leeft als guerrilla.
We zien ook Jeremy Irons als Brits commissaris, een sterke rol die nog wel iets aangezet had mogen worden. De film krijgt een ietwat neutraal, open einde – ook niet helemaal bevredigend. ‘Palestine 36’ is echter een belangrijk document in de gelijktrekking van het Joods-Palestijnse conflict in de filmgeschiedenis.
Jan-Kees Verschuure
Waardering: 4
Bioscooprelease: 24 september 2026