Reflet dans un diamant mort (2025)

Regie: Hélène Cattet, Bruno Forzani | 87 minuten | actie, drama, science fiction, thriller | Acteurs: Fabio Testi, Yannick Renier, Koen De Bouw, Maria de Medeiros, Thi Mai Nguyen, Céline Camara, Kezia Quintal, Sylvia Camarda, Sylvia Camarda, Hervé Sogne, Manon Beuchot, Barbara Hellemans, Sébastien Landry, Aline Stevens, Steven Van Hauwermeiren, Amaury Bogaerts, Olivier Bisback, Nilton Martins

‘Diamonds are Forever’, beweren sommigen. Maar zijn ze dat ook in hun reflectie, na reflectie? De centrale vraag in ‘Reflet dans un diamant mort’ (‘Reflection in a Dead Diamond’): Wat als al het schitterende en briljante alleen nog maar in onze eigen blik en ogen schijnt? Zijn diamanten dan voor altijd? Brussels regieduo Hélène Cattet en Bruno Forzani maken een film over reflecties. Zo’n film is vanzelfsprekend zelfbewust. Hun invloeden zijn duidelijk: James Bond, fumetti, Mission Impossible, gialli. Hun thema’s zijn duidelijk: de blik, de hoeveelheid ogen in beeld. Hun medium is duidelijk: cinema, de cuts volgen elkaar in ijltempo op. Sip van je Martini en je hebt het gemist. En toch, alsof al zeven glazen binnen zijn, mis je het allemaal bij een eerste kijkbeurt. Deze film is gefragmenteerd. Onze blik past niet meer bij de werken waar we van willen houden. Een spionagefilm aan de Rivièra? De vrouwen zijn er, de mannen zijn er, de gadgets zijn er, de auto’s zijn er, de Martini’s zijn er, de actiescènes zijn er. Alles is er, maar waar is het verhaal?

John Diman (Fabio Testi/Yannick Renier) – spion in een vorig leven, rijke oude witte man in een huidig – heeft bij het doorzakken aan het strand van een hotel aan de Côte d’Azur, de gewoonte om z’n welgevallige buurvrouw te bespieden. De diamanten op haar tepels ontketenen echter een reeks herinneren aan het idyllische leven van de jaren 60 toen hij nog de man in pak kon zijn. Naarmate de Martini’s de nostalgie opdringen, ontketenen zich ook de tekenen van verval die hem toen al teisterden. De confrontatie met z’n eigen inwisselbaarheid, als spion, als minnaar, als man. Het ondraaglijke inzicht dat hij achterhaald is, irrelevant, een wereld binnentreedt die andere wetten heeft, drukken hem neer. De enige rol die hij nog te spelen heeft is die van artefact.

Cattet en Forzani houden van genrefilms. Dat merk je aan de speelsheid waarmee ze hun film opbouwen, de vindingrijkheid van de spionagegadgets, de kick uit de cameravoering… Maar voelbaar worstelen ze met de clichématige verhaallijnen en genderrollen die dergelijke genres met zich meebrengen: actiehelden en femme fatales. Het zijn niet de verhalen die we vandaag nog kunnen vertellen of zelfs nog willen horen.

‘Reflet dans un diamant mort’ gaat aan de slag met de tweestrijd tussen de liefde voor de spionagefilm en het besef van diens ideologie. Een fantasmagorische archeologie van de genrefilm die netjes nostalgie en kritiek aaneenschakelt, vaak met opzet verwarrend, te allen tijde visueel verbluffend. De minst krampachtige poging om in leven te houden wat ze zelf kapotslaan. Ontmaskering én romantisering. Hypnose én vervreemding. Een tour de force, een symfonische symbiose van kleuren en klanken. Alles klikt en klakt, bubbelt en schuimt, zoemt en zoomt, ritst en ritselt, plonst en drupt, smakt en slaat, ploft en plopt en knalt en valt héérlijk in elkaar. Een verborgen, maar bovenal een vlijmscherpe en prachtig gepolijste diamant.

Arthur Vandermoere

Waardering: 5

Speciale vertoning: Imagine Fantastic Film Festival 2025
Bioscooprelease: 13 november 2025