Rien à déclarer (2010)

Regie: Dany Boon | 105 minuten | komedie | Acteurs: Benoît Poelvoorde, Dany Boon, Julie Bernard, Karin Viard, François Damiens, Bouli Lanners, Olivier Gourmet, Michel Vuillermoz, Christel Pedrinelli, Joachim Ledeganck, Philippe Magnan, Jean-Paul Dermont, Nadège Beausson-Diagne, Eric Godon, Zinedine Soualem, Guy Lecluyse, Laurent Gamelon, Bruno Lochet, Laurent Capelluto, Jérôme Commandeur, Sylviane Aliet, Bruno Moynot, Jean-Luc Couchard, Alexandre Carrière, Laurent Sobry, David Coudyser, Nicolas Guy, Christophe Rossignon, Jérôme Seydoux, Sophie Seydoux, Roland Lévy, Corinne Lévy, Jean-Claude Lagniez, Patrick Vo

Dany Boon is gek op het uitbuiten van vooroordelen. Zijn immens succesvolle film ‘Bienvenue chez les Ch’tis’ uit 2008 – waarin een postbode uit de Provence per ongeluk in Bergues in het noorden van Frankrijk belandt, een streek waar in de rest van het land nogal lacherig over gedaan wordt – toonde dat al aan. Meer dan twintig miljoen Fransen trokken naar le cinéma om de film te zien en ook buiten de landsgrenzen deed de onconventionele komedie het uitstekend. Het toerisme in Bergues kreeg bovendien een enorme boost door de film. In ‘Rien à déclarer’ (2010) borduurt Boon verder op het thema vooroordelen. Ditmaal staan de verschillen tussen Walen en Fransen centraal. Boon, die opnieuw een van de hoofdrollen voor zijn rekening neemt, verruilde zijn postbodepet voor douanierskloffie en vroeg de Belg Benoît Poelvoorde (die grote faam maakte met de cultfilm ‘C’est arrivé près de chez vous’ uit 1992) als zijn tegenspeler. Een meesterzet, want Poelvoorde is weergaloos!

Nog even en het is 1993, het jaar waarin de grenzen binnen de Europese Unie worden opgeheven. Voor Ruben Vandevoorde (Benoît Poelvoorde) geen goed nieuws. Hij werkt als douanier aan de Belgische zijde van de grens met Frankrijk, een land waar hij een hartstochtelijke hekel aan heeft. Jarenlang heeft hij de Belgische grenzen beschermd tegen de ‘Camembertvreters’. Zijn vaderlandsliefde blijkt onder meer uit het feit dat hij zijn zoontje – een ventje van een jaar of vijf – Leopold heeft genoemd en hem elke avond overhoort over de geschiedenis van het Belgische koninkrijk. En hij drinkt alleen Spa, geen Frans mineraalwater. Ruben zou eens moeten weten dat zijn zusje Louise (Julie Bernard) al een jaar in het geheim omgaat met de goedmoedige Mathias Ducatel (Dany Boon), een collega douanebeambte die aan de Franse zijde van de grens opereert. Met het wegvallen van de grenzen wordt de eerste Belgisch-Franse mobiele douane-eenheid opgericht en drie keer raden wie samen in de vervallen Renault 4 worden gezet: Ruben en Mathias.

‘Rien à déclarer’ is een opeenstapeling van komische scènes. Een echte verhaallijn zit er niet in; het draait hoofdzakelijk om de botsende karakters van Ruben en Mathias. Misschien is niet elke grap even geslaagd en leunt de film sterk op slapstickmomenten, het werkt wél op je lachspieren (al scheelt het als je het Frans en het Waals van elkaar weet te onderscheiden). Een van de hoogtepunten is bijvoorbeeld de scène in grenscafé No Man’s Land, waar de Belgische en de Franse douanebeambten proberen elkaar met grappen af te troeven. De film heeft iets nostalgisch en ademt de sfeer van de klassieke Franse komedies die Louis de Funès en zijn sidekick Bourvil maakten in de jaren zestig en zeventig. Poelvoorde lijkt zijn hysterische, ongeduldige en wantrouwende controlfreak Ruben Vandevoorde zelfs wel geinspireerd te hebben op het gendarme-typetje van De Funès. Hij slaagt er wonderwel in de grote meester te benaderen en hier en daar weet hij hem zelfs te overstijgen. Boon geeft uitstekend weerwerk als de naieve Mathias. Bijrollen van onder anderen Bouli Lanners, Bruno Lochet en Olivier Gourmet zijn prima ingevuld.

Het idee achter ‘Rien à déclarer’ is misschien niet zo origineel als dat van ‘Bienvenue chez les Ch’tis’, toch heeft Dany Boon opnieuw een prima komedie afgeleverd die zelf de grootste cynicus op z’n minst zal doen glimlachen. Een film met een nostalgische look & feel, die zeker liefhebbers van het oeuvre van Louis de Funès aan zal spreken. ‘Rien à déclarer’ is de vertrouwde buddycomedy in een fris jasje, met een op stoom zijnde Benoît Poelvoorde als grote blikvanger. De Belgische acteur toont nog maar weer eens aan hoe enorm getalenteerd hij is!

Patricia Smagge