Sterben (2024)

Regie: Matthias Glasner | 185 minuten | drama | Acteurs: Lars Eidinger, Tom Lunies, Corinna Harfouch, Lilith Stangenberg, Ronald Zehrfeld, Robert Gwisdek, Hans-Uwe Bauer, Anna Bederke, Saskia Rosendahl, Nico Holonics, Catherine Stoyan, Saerom Park, Clara Aileen Bowen, Tom Böttcher, Sidney Fahlisch, Alina Hidic, Davide Daniele Jakubowski, Christopher Köberlein, Kailas Mahadevan, Karmela Shako, Rosa Thormeyer, Jens Weisser, Raphael Westermeier

Niets in het leven is zekerder dan de dood. Een summiere kreet die iedereen wel eens gehoord of geroepen heeft. Leven en dood blijven voor eeuwig hand in hand lopen, en dat is waar ‘Sterben’ over gaat. Over recente sterfgevallen en hoe daarmee om te gaan; wat het doet met de nabestaanden. Anderzijds is er nieuw leven, maar ook dat blijkt allemaal haken en ogen te hebben.

Moeder Lissy, vader Gerd, zoon Tom en dochter Ellen: in ‘Sterben’ volgen we het leven van de familie Lunies. De twee kinderen zijn zo goed als vervreemd van elkaar en van hun ouders, maar als Gerd sterft en ook de dood van Lissy aanstaande is, komt men, meestal afzonderlijk van elkaar, bij elkaar. De film is in drie delen opgedeeld en geeft zorgvuldig een inkijkje in de levens van deze familie. Vanuit ieder perspectief zien we hoe zij allemaal anders tegen het leven als ook de dood aankijken.

‘Sterben’ begint met een ontzettende dosis leedvermaak. Vader Gerd is zo dement als een deur en moeder Lissy heeft last van ontlastingsincontinentie. Het is een setting die qua absurditeit zo uit een Roy Andersson-film weggelopen lijkt te zijn, ware het niet dat de camera in dit geval niet constant stilstaat. Deze humor sijpelt door de hele film, maar in het begin heb je het idee dat je drie uur lang naar een luchtig verhaal met weemoedige taferelen gaat kijken. Niets blijkt minder waar.

Het verandert af en toe in een diep filosofische film die de omgang met het verlies van iemand aan de kaak stelt. Als Gerd overlijdt en zoon Tom na de begrafenis met zijn moeder aan tafel zit, ontstaat een van de meest oprechte en pijnlijke dialogen die je ooit zult zien. ‘Sterben’ heeft sowieso patent op geweldige tafelscènes, want tegen het einde volgt er een kerstdiner dat je altijd bij zal blijven. Want hoe kun jij voor iemand anders invullen wat geluk is? Een vraag die waarschijnlijk vaag en abstract aandoet, maar na het zien van deze specifieke scène meermaals door je hoofd spookt.

Regisseur Matthias Glasner heeft een rauwe film gemaakt. Ieder huisje heeft zijn kruisje, zo ook de familie Lunies. Dementie, ziektes, alcoholverslaving of überhaupt niet weten wat jouw plek in het leven nu precies is. Allemaal situaties waar deze gekwelde familie mee kampt. Maar is het wel zo’n gekwelde familie? Daar zit nou net de benoemde rauwheid in. Dit is een verhaal, hoewel af en toe wat surrealistisch van aard, wat je zelf misschien wel meemaakt of anders wel op een avond in de kroeg van iemand anders te horen krijgt. ‘Sterben’ vertelt over diepe littekens in deze familie, littekens die er al waren en littekens die we zien ontstaan.

Dit drie-urige epos heeft zijn tijd nodig om het leven uiteen te zetten. Gesprekken over leven en dood en alles wat daartussen zit. Dit alles speelt zich voornamelijk af tegen het grauwe decor dat Berlijn heet. Een stad die bol staat van verleiding, maar vaak somber oogt. Net als de familie Lunies draagt Berlijn een grimmig verleden met zich mee.

In een oceaan van films is het vaak lastig zoeken naar die ene die echt wat met je doet en je aan het denken zet. ‘Sterben’ is er zo een. Zo uit het leven gegrepen. Op die manier zetten de acteurs het ook neer. Het voelt ontzettend realistisch en zij laten veel gevoelens aan bod komen. Ongemak, blijdschap en verdriet zijn de drie emoties die je ervaart bij het kijken van deze uiterst verfijnde Duitse film. Dit is een filosofisch doch geestig familiedrama dat nog lang blijft nazinderen.

Sjoerd Crins

Waardering: 4.5

Bioscooprelease: 5 september 2024
VOD-release: 4 december 2024