The Day I Will Never Forget (2003)

Regie: Kim Longinotto | 90 minuten | documentaire

Longinotto staat in ‘The Day I Will Never Forget’ bovenop een besnijdenis van een jong meisje te filmen. Het zal zeker een van de dagen zijn die zij zelf niet meer vergeet. De angstige blikken en het geschreeuw om hun moeder, die haar dochters niet redt maar juist in de houdgreep houdt, gaat door merg en been. Het is een diepgeworteld gebruik in Somalië om alle meisjes te besnijden, vaak al jaren vóór ze vrouw worden of uitgehuwelijkt. Met botte messen en vaak niet sterieler dan een zeepje en wat water na afloop, worden de meisjes onder handen genomen. Eenmaal (vaak veel te ver) dichtgenaaid houden ze voor altijd pijn met plassen en bij de menstruatie om niet te spreken van de verschrikkingen die ze beleven wanneer ze ontmaagd worden.

In de film staat een jong meisje op het punt te trouwen met haar verloofde. Voor dat ze trouwt wil ze graag vast ‘opengemaakt’ worden. Dan kan de ontstane wond eerst helen en komt er geen infectie bij, bovendien kan dat onder narcose in plaats van tijdens je huwelijksnacht. Haar man verbiedt dat echter. Zijn vrienden zouden hem uitlachen als ze horen dat hij zijn vrouw niet zelf heeft opengemaakt.

Gelukkig voeren ook in deze film van Longinotto de sterke vrouwen (meisjes) de boventoon. Ze laten zien dat het ook anders kan en spannen een rechtszaak aan tegen hun ouders. Voor een aantal meisjes is dit om hun ouders te laten zien dat ze een verkeerde beslissing hebben genomen. En voor een aantal kan een verbod nog op tijd komen.

Het is verwarrend om te horen van vrouwen hoeveel pijn en ellende zij hebben ervaren in hun leven vanwege de besnijdenis. Desalniettemin doen zij hun dochters toch weer hetzelfde aan. Een onbegrijpelijke situatie vooral wanneer oudere meisjes hun jonge zusjes wel willen beschermen tegen deze wandaad.

Onafhankelijk over welke cultuur we praten, het is een gegeven dat gewoonten en gebruiken moeilijk uit te roeien zijn. Daarom zouden deze meiden die opstaan en vechten tegen deze onmenselijke handeling, uitgeroepen moeten worden tot de heldinnen van het decennium. Ze riskeren om hun familie uitgezet te worden of om nooit te kunnen worden uitgehuwelijkt. Ze gaan tegen alles in waar hun leefgemeenschap voor staat. En toch zetten de meiden door en proberen hun situatie en die van de toekomstige dochters van Somalië te verbeteren. Heel dapper en oprecht weergegeven in deze film.

Miranda van der Hoek