The Kidnapping of a President – Presidentin kyyditys (2026)
Regie: Samuli Valkama | 84 minuten | komedie, drama | Acteurs: Jussi Vatanen, Aku Sipola, Pertti Sveholm, Riitta Havukainen, Elias Salonen, Alvari Stenbäck, Markus Misukka, Alex Paul Pukk, Elsa Saisio, Pääru Oja, Akseli Kouki, Tom Rejström, Juraj Bartos, Ivan Číhal, Robert Enckell
Finland is voor velen het land van sauna’s, bossen en meren. Dat het land een turbulente geschiedenis kent en pas in 1917 onafhankelijk werd van Rusland is minder bekend. Daarom hier een mini-lesje geschiedenis van het Noord-Europese land. Finland werd na eeuwenlang Zweeds bestuur in 1809 een autonoom groothertogdom binnen het Russische Rijk. Na de Russische Revolutie verklaarde het land zich op 6 december 1917 onafhankelijk. Hierop volgde een korte, hevige burgeroorlog, waarin de nationalistische ‘Witten’ de communistische ‘Roden’ versloegen. Deze kennis in het achterhoofd helpt om de film ‘The Kidnapping of a President’ (2026) in de juiste context te kunnen plaatsen. De film speelt in 1930, enkele jaren na de Finse burgeroorlog, toen de jonge democratie onder druk stond van rechts-extremistische bewegingen. Op 14 oktober van dat jaar werd oud-president Kaarlo Juho Ståhlberg, de eerste president van het onafhankelijke Finland, samen met zijn vrouw Ester ontvoerd door aanhangers van de rechts-radicale Lapua-beweging. Een serieuze bedreiging voor de democratie? Zeker. Maar de ontvoering verliep zo klungelig dat het bijna niet te geloven is dat het echt is gebeurd.
Laat dat nou net de inspiratie zijn geweest voor regisseur Samuli Valkama, bekend van onder meer ‘The Man Who Died’ (2022) en ‘No Thank You’ (2014). Hij maakte van deze bizarre geschiedenis een zwarte komedie. In zijn director’s statement geeft hij aan te willen onderzoeken hoe “een belachelijke daad van extremisme de kwetsbaarheid van de democratie blootlegt”. De thematiek voelt volgens hem opvallend actueel aan: woorden kunnen volgens hem plotseling overgaan in daden wanneer emoties het van het verstand overnemen. Met ongeleide projectielen in regeringszetels van grote landen kun je inderdaad stellen dat de Finse regisseur daar een punt heeft. Valkama omschrijft zijn aanpak als een soort Finse variant op een film van de Coen-broers. Dat klinkt ambitieus, maar past wel bij een land waar humor vaak gortdroog en onderkoeld wordt gebracht. ‘The Kidnapping of a President’ houdt de ernst van de politieke situatie daarom voortdurend onder de oppervlakte, terwijl het gedrag van de betrokkenen steeds absurder wordt.
Het verhaal draait om luitenant-kolonel Eero Kuussaari (Jussi Vatanen), een gefrustreerde officier die tevergeefs wacht op promotie. Tijdens een drankgelag met generaal Kurt Wallenius (Aku Sipola) en enkele medestanders raakt hij betrokken bij een plan om de democratische regering omver te werpen. Alleen blijkt Kuussaari zich na de drinkpartij weinig van de gemaakte afspraken te herinneren. Wanneer hij ontdekt dat zijn groep opdracht heeft gegeven tot de ontvoering van oud-president Kaarlo Juho Ståhlberg (Pertti Sveholm), is de operatie al in volle gang. De vier jonge ontvoerders Jukka Janné (Elias Salonen), Erkki Varoma (Alvari Stenbäck), Eino Olin (Markus Misukka) en Sven Fjalar Semenius (Alex Paul Pukk) blijken bovendien totaal niet opgewassen tegen hun taak. Het wordt nog ingewikkelder wanneer ook Ståhlbergs vrouw Ester (Riitta Havukainen) meegaat en zich bepaald niet als een hulpeloos slachtoffer gedraagt.
De film leunt stevig op de uitstekende acteurs en de stijlvolle historische aankleding. Vatanen geeft Kuussaari een mooie combinatie van frustratie, onzekerheid en naïviteit. Sipola is als de zelfverzekerde en machtsbeluste Wallenius nog opvallender en speelt hem met een heerlijk overdreven bravoure. Sveholm en vooral Havukainen vormen een sterk tegenwicht: hun kalmte maakt de stuntelende ontvoerders alleen maar komischer. Ook de kostuums en decors overtuigen en geven het Finland van de jaren dertig een geloofwaardige uitstraling. Het verhaal blijft met zijn korte speelduur van ongeveer anderhalf uur prettig in beweging. Minder geslaagd is dat Valkama vrijwel iedere scène maximaal komisch aanzet. Daardoor wordt de humor soms voorspelbaar en ontbreekt het de film af en toe aan subtiliteit. De twee verhaallijnen zijn bovendien niet altijd even interessant; de ontvoering zelf is duidelijk het sterkste onderdeel.
Voor wie houdt van historische komedies waarin politieke waanzin en zwarte humor hand in hand gaan, valt er genoeg te genieten. Wie bijvoorbeeld het hilarische ‘The Death of Stalin’ (2017) van de Italiaanse Schot Armando Iannucci kent, herkent de combinatie van macht, incompetentie en een dreigende politieke onderlaag, al is Valkama’s film aanzienlijk lichter en minder venijnig en is Britse politieke satire effectiever dan zijn Finse evenknie. De merkwaardige werkelijkheid blijkt hier bijna komischer dan fictie. Juist doordat ‘The Kidnapping of a President’ laat zien hoe een serieus politiek plan door drank, ego en onkunde volledig ontspoort, blijft er ook iets ongemakkelijks onder de lach zitten. En heb je je een beetje verdiept in de Finse geschiedenis en ben je op de hoogte van de context, dan zul je de absurditeit waarschijnlijk nóg beter kunnen waarderen.
Patricia Smagge
Waardering: 3.5
Bioscooprelease: 17 september 2026