The Parallax View (1974)

Regie: Alan J. Pakula | 102 minuten | thriller | Acteurs: Warren Beatty, Hume Cronyn, William Daniels, Kenneth Mars, Walter McGinn, Kelly Thordsen, Jim Davis, Bill McKinney, William Jordan, Edward Winter, Earl Hindman, Bill Joyce, Stacy Keach Sr., Ford Rainey, Jo Ann Harris, Doria Cook-Nelson, Bettie Johnson, Chuck Waters, Alma Beltran, Richard Bull, Suzanne Cohane, Ronda Copland, Joe Di Reda, Patsy Garrett, Ted Gehring, Penelope Gillette, Joan Lemmo, Robert P. Lieb, Lee Pulford, William Swan, John S. Ragin, Vernon Weddle, Paula Prentiss

Thrillerspecialist Alan J. Pakula (‘The Pelican Brief’) maakt met ‘The Parallax View’ een geweldig spannend verhaal over een controversiële journalist die steeds meer geïsoleerd raakt van zijn omgeving. Interessant thema is met name het krachtsveld tussen de eenling en een zeer machtige en geheime organisatie. De opbouw van de film is goed, het verhaal boeiend en de uitkomst laat je in raadsels achter.

‘The Parallax View’ wist in de bioscoop echter niet te overtuigen. In 1974 stonden verscheidene, andere films te dringen om met de eer te strijken. Polanski’s ‘Chinatown’ en Ford Coppolla’s ‘The Godfather: Part II’ staken elkander de loef af. Maar regisseur Pakula’s tweede film in een serie van drie zogenaamde paranoiathrillers, de eerste was ‘Klute’, de laatste ‘All the President’s Men’, is in wezen van grote klasse. Terugkijkend is ‘Parallax’ een treffende weergave van het toenmalige tijdsbeeld. De film vindt zijn inspiratie in de moord op Robert Kennedy, maar de geheime Parallax-organisatie heeft verdacht veel weg van de falende, oncontroleerbare overheid ten tijde van het Watergate-schandaal onder president Nixon.

Beatty (‘Bonnie and Clyde’) speelt één van zijn beste rollen als recalcitrante verslaggever die zijn hoofdredacteur tot wanhoop drijft. Beatty krijgt gaandeweg het verhaal steeds meer aanwijzingen betreffende een samenzwering, maar (bijna) niemand gelooft hem, zoals een goede samenzwering betaamt. De Parallax Corporation, waar Beatty de waarheid hoopt te vinden, blijkt een geheimzinnige, uiterst serieus te nemen organisatie. Parallax rekruteert zonderlinge figuren uit de maatschappij; licht ontvlambare, asociale types, die onder druk koel hun taak uitvoeren. Met zijn onaangepaste gedrag en toenemende isolement lijkt Beatty een uitstekende kandidaat om Parallax Corporation te versterken.

Knap aan de film is dat de regisseur zichzelf niet belangrijker maakt dan hetgeen hij je probeert te tonen. Pakula’s camera is een voyeur, iemand die gebeurtenissen van een afstand beziet, zonder franjes. Je moet zelf uitzoeken hoe één en ander zit, wie aan de touwtjes trekt en waar het potentiële gevaar zich bevindt voor Beatty en diens hoofdredacteur, Cronyn (‘Cocoon’), die gaandeweg beseft dat zijn journalist diep in de misère zit.

Intrigerend is het toenemende isolement van Beatty. In het begin, voor de aanslag op de senator, begeeft hij zich onder de mensen, lult hij met collega’s en lonkt hij naar mooie dames. Naderhand verdwijnen vrienden en bekenden van hem of sterven op vreemde wijze. De mooie Prentiss (‘The Stepford Wives’) opent, uiteindelijk, zijn ogen door hem doodsbang te wijzen op de geheime organisatie die haar leven bedreigt. Beatty is alleen, heeft betrekkelijk weinig te verliezen en blijkt bereid zijn leven te offeren om het mogelijke complot te ontrafelen.

‘The Parallax View’ is een aanrader voor mensen die houden van een krachtige, politiek getinte film. Goed optreden van Warren Beatty. Kijkje in de keuken van een corrupte organisatie (de overheid?), die recht in eigen handen neemt. Eén van de mooiere producties van regisseur Pakula, die de beelden voor zich laat spreken.

Robbert Bitter