The Road to Fenix (2025)

Regie: Mark Bakker | 92 minuten | documentaire

Vijf jaar lang volgt ‘The Road to Fenix’ de transformatie van de Fenixloods op Katendrecht tot een hedendaags kunstmuseum over migratie. Een ambitieus project: bovenop de loods, vanwaaruit ooit miljoenen migranten vertrokken en aankwamen, verrijst Rotterdams nieuwste icoon de Tornado – een wokkelvormige trap, uitkijkpunt en kunstwerk ineen, ontworpen door MAD Architects.

‘The Road to Fenix’ volgt de mensen die aan Fenix bouwen. Wim Pijbes staat als fondsbeheerder aan de basis. De omgang met problemen tijdens de bouw is een luchtige aha-erlebnis met de documentaire die Oeke Hoogendijk in 2014 uitbracht over de renovatie van ‘zijn’ Rijksmuseum. Wim was toen overal, en is dat nu weer.

Problemen: architect Ma wil een betonnen meeuw op het dak van Fenix, maar dat kost een miljoen extra. Wim Pijbes weet dat te verkopen aan het gerenommeerde architectenbureau als ‘constructieve problemen’; in wezen vind ie die meeuw op het dak gewoon niks; Pijbes weet tegelijkertijd een van de drie portretten van Erasmus ooit geschilderd door Holbein op de kop te tikken.

Pijbes is een netwerker en een macher; je merkt als kijker, dat zonder zijn aanwezigheid alles in goedwillende overlegstructuren zou blijven hangen. Dat wordt subtiel gebracht door filmmaker Mark Bakker, die zich succesvol bedient van het fly on the wall-principe en overal bij lijkt te zijn. Deze doorwrochte documentaire geeft je ook het gevoel er zelf bij te willen zijn.

‘Tussen stof, staal en kunst houdt directeur Anne Kremers het evenwicht tussen toegankelijkheid, diepgang en nuance’, zo leest de synopsis. Hoofd Collecties Hanneke Mantel ontroert met een wereldreis op zoek naar objecten, of dat nu de grass roots-kunst van Rotterdamse immigranten is, een vluchtelingenboot of de bekende Afghan Girl-foto. Je ziet de stafleden groeien in hun rol. En Wim blijft Wim.

Jan-Kees Verschuure

Waardering: 4

Speciale vertoning: IFFR 2026
Bioscooprelease: 26 maart 2026