Traffic – Reostat (2024)
Regie: Teodora Mihai | 119 minuten | drama | Acteurs: Anamaria Vartolomei, Ionut Niculae, Rares Andrici, Thomas Ryckewaert, Mike Libanon, Macrina Barladeanu, Lucian Ifrim, Alexandru Potocean
‘Traffic’ is een genuanceerde verkenning van innerlijk conflict bij Oost-Europese arbeidsmigranten in het Westen. Deze film is gebaseerd op de Kunsthalroof uit 2012 in Rotterdam en gebruikt die gebeurtenissen om te verkennen wat de daders mogelijk destijds gevoeld en gedacht hebben. Dit maakt de kijker mee met een worstelend migrantenkoppel en hun oude vrienden uit Roemenië. En met deze geconflicteerde personages laat ‘Traffic’ een Europa zien dat ongelijk en verdeeld is en hoe gecompliceerd het is om naast elkaar te bestaan. Regisseur Teodora Ana Mihai durft het aan om dicht en lang op haar personages te staan. Hierdoor komt er enerzijds een voortreffelijke gelaagdheid in de personages en hun innerlijke strijd, maar anderzijds vraagt de verfijnde focus de kijker ook om plottechnisch en thematisch zelf de verbanden te leggen.
In ’Traffic’ komen Natalia (Anamaria Vartolomei) en Ginel (Ionut Niculae) naar de lage landen in de hoop een beter bestaan op te bouwen voor hun jonge gezin. Daar worden ze echter geconfronteerd met zwaar lichamelijk en onregelmatig werk tegen lage lonen. Tijdens een avondklus wordt Natalia zelfs beschuldigd van diefstal. Samen met bevriende arbeidsmigranten besluit Natalia voor zichzelf op te komen. Maar aangekomen op de plek van de confrontatie maken ze kennis met een onbekende wereld: de exclusieve kunstwereld. Gegrepen en verbijsterd door de waarde van sommige kunstwerken, besluiten ze een aantal doeken te stelen. Alleen blijkt de kunst verkrijgen een stuk makkelijker dan het weer kwijtraken.
Regisseur Ana Mihai brengt een gedurfd perspectief aan met haar sterke focus op de Oost-Europese personages. Illustratief daarin is een scène waarin Natalia gevraagd wordt naar de gebeurtenissen, want Natalia is dan als enige in beeld. Daarom zie je als kijker niet alleen hoe Natalia verbaal reageert (of non-verbaal terwijl ze spreekt), maar zie je ook wat het met haar doet als anderen over of tegen haar praten. Zelfs als Natalia even niks loslaat, verbaal of non-verbaal, blijft de camera op haar staan. Daarmee geeft Ana Mihai de kijker de ruimte zelf een voorstelling te maken over wat er na alle gebeurtenissen door het personage heen gaat.
‘Traffic’ leunt echter niet alleen op haar gelaagde personages, maar gebruikt de subtext om iets over het thema los te laten. Wanneer Natalia bijvoorbeeld ergens als huishoudelijke hulp aan de slag gaat, vraagt één van de bewoners tijdens een rondleiding aan haar of ze weet hoe een oven werkt. Nu is zo’n korte woordenwisseling als behulpzaam te bestempelen vanuit Westers perspectief, maar als je als kijker inmiddels in Natalia’s perspectief zit (waar deze film je toe beweegt) dan is het eerder stereotyperend of zelfs denigrerend. Maar wat het perspectief ook is, het is slechts illustratief voor wat dieper zit: co-existentie. Ondanks de verschillen, hoe leven we eerlijk samen? Ana Mihai legt deze thematische verduidelijking er niet dik bovenop, dus mogelijk moet je je als kijker een beetje inlezen of vertrouwen op je goede inlevingsvermogen.
‘Traffic’ geeft je perspectief. Oost-Europees perspectief op de arbeidsmigranten en hun beruchte roofoverval.
Jannick Engel
Waardering: 3.5
Bioscooprelease: 7 augustus 2025
