Vanity Fair (2004)

Regie: Mia Nair | 135 minuten | drama, romantiek | Acteurs: Reese Witherspoon, Gabriel Byrne, Romola Garai, Jonathan Rhys Meyers, James Purefoy, Rhys Ifans, Tony Maudsley, Deborah Findlay, John Franklin-Robbins, Paul Bazely, Bob Hoskins, Douglas Hodge, Meg Wynn Owen, Georgina Edmonds, Emilie Richardson, Geraldine McEwan, Natasha Little, Eileen Atkins, Helen Coker, Jim Broadbent, Sophie Hunter, Ruth Sheen, Roger Lloyd-Pack, Angelica Mandy, Kate Fleetwood, Lillette Dubey, Charlie Beall, David Sterne, Tim Preece, Tim Seely, Paul Bentall, Sean McKenzie, Kathryn Drysdale, John Woodvine, Barbara Leigh-Hunt, Nicholas Jones, Sian Thomas, Trevor Cooper, Brian Pettifer, Steven Elder, Gabrielle Lloyd, William Melling, Daniel Hay, Niall OBrien, Anu Gopalakrishnan, Tom Beard, Roma Edmonds, Gledis Cimque, Thomas Grant, Kelly Hunter, Camilla Rutherford, Alexandra Staden, Jonny Phillips, Richard McCabe, Virendra Saxena, Bruce Mackinnon, Matthew Horne, Tim Bentinck, Andrew Price, Tom Sturridge, Jade Ramsey, Nikita Ramsey, Robert Pattinson

In 1998 bracht de BBC een prachtige verfilming uit van het boek ‘Vanity Fair’ uit 1847/1848 van de schrijver William Makepeace Thackeray. In 2004 kwam er een Hollywood-verfilming uit van dit boek. Hoewel het een amusante film is, haalt hij het bij lange na niet van de miniserie uit 1998. De hoofdrol van de beruchte Rebecca (Becky) Sharpe wordt gespeeld door Reese Witherspoon. Aan het begin van de film is Becky nog heel jong. In het atelier van haar vader verkoopt ze een schilderij van hem aan de rijke markies van Steyne (Gabriel Byrne), voor een hoge prijs; hij zal later in haar leven vaker opduiken en zich op een verkeerde manier met haar leven bemoeien. Als Becky volwassen is en haar beide ouders zijn overleden, verlaat ze de kostschool waar ze is opgegroeid met haar rijke beste vriendin Amelia Sedley (Romola Garai). Amelia gaat weer thuis bij haar ouders wonen en Becky zal een tijdje bij haar logeren. Ze ontmoet Amelia’s rijke maar sullige broer Joseph (Tony Maudsley) met wie ze meteen begint te flirten, hopend op een huwelijksaanzoek. Ook maakt ze kennis met Amelia’s verloofde, de onbetrouwbare militair George Osborne (Jonathan Rhys Meyers) en zijn vriend William Dobbin (Rhys Ifans), die smoorverliefd is op Amelia. Osborne raadt Joseph af om Becky ten huwelijk te vragen, en ze zal dus een andere manier moeten vinden om rijk te worden.

Na een weekje logeren bij Amelia neemt Becky haar intrek in het huis van Sir Crawley (Bob Hoskins) en zijn gezin, om daar, tegen haar wil, maar uit noodzaak, als gouvernante aan de slag te gaan. Al snel wordt ze opgemerkt door Crawley’s rijke, ongetrouwde zus (Eileen Atkins) die haar als gezelschapsdame meeneemt naar Londen, en Crawley’s volwassen zoon Rawdon (James Purefoy). In Londen trouwt Becky stiekem met Rawdon. Vanaf dan lukt het haar om steeds hogerop te klimmen en zich bij allerlei nieuwe mensen die ze ontmoet in het gevlei te komen, en dat lukt haar in eerste instantie uitstekend. Maar hoe ver zal Becky hier uiteindelijk in gaan?

Het vrij ingewikkelde levensverhaal van Becky Sharpe wordt afgewisseld met de verhaallijn over Amelia Sedley. Amelia trouwt (eigenlijk tegen zijn zin) met Osborne en is in staat haar leven voor hem te geven. Maar zij interesseert hem totaal niet, en het is zijn vriend Dobbin die altijd klaar staat voor Amelia, wat er ook gebeurt, maar Amelia is verblind door haar liefde voor Osborne, en ziet Dobbin niet staan. Reese Witherspoon is geen slechte Becky Sharpe, maar ze haalt het niet bij de vertolking van Natasha Little, die de rol speelde in de BBC-serie en ook in deze nieuwe versie een rolletje speelt, namelijk als Lady Jane Sheepshanks, de vrouw van Rawdon Crawley’s broer Pitt Crawley (Douglas Hodge). Natasha Little speelde de gemene, doortrapte kant van Becky veel subtieler, wat veel beter past bij de gedragsregels uit die tijd. Reese Witherspoon legt het er allemaal net iets te dik bovenop, waardoor het ongeloofwaardig overkomt dat alle personages telkens weer in haar vleierij trappen. Daarnaast komt de Becky zoals Witherspoon haar neerzet wel heel erg onsympathiek: de kijker zal geen vleugje medeleven met haar voelen.

De film is geregisseerd door de uit India afkomstige regisseuse Mia Nair. Er zijn verschillende Indiase invloeden te zien in de film, en er is zelfs op een gegeven moment een scène waarin Becky de ster is van een soort exotische dansact op het landgoed van Steyne, wat wel héél erg ver gaat gezien de tijd waarin het verhaal zich afspeelt. Ook hebben enkele personages banden met India, en een gedeelte van het verhaal speelt zich daar ook af. Daarnaast oogt ook de art-direction van de film heel erg exotisch, en de kleuren en kostuums zijn buitengewoon fel voor een kostuumfilm dat zich afspeelt aan het begin van de Victoriaanse periode. Maar hoewel de felle, uitbundige kostuums misschien niet helemaal historisch accuraat zijn, zijn ze wel een lust voor het oog. Ondanks dat de film hier en daar een beetje wrikt en wringt, is ‘Vanity Fair’ zeker niet onaangenaam om naar te kijken. De vele gebeurtenissen verlopen vlot, alles ziet er prachtig kleurrijk uit en er zit ook de nodige humor in de film. Maar het kost duidelijk moeite om het grote aantal gebeurtenissen uit het boek in één film te stoppen, wat met 135 minuten een hier en daar zeker boeiende, maar toch net iets te lange film oplevert.

Franka Kersten