Villa des Roses (2002)

Regie: Frank van Passel | 120 minuten | drama | Acteurs: Julie Delpy, Shaun Dingwall, Harriet Walter, Shirley Henderson, Timothy West, Frank Vercruyssen, Toni Barry, Jan Decleir, Dora van der Groen, Albert Delpy, Stéphane Excoffier, Rifka Lodeizen, Halina Reijn, Maya van den Broecke, Gary Whelan, Alfredo Pea, John Dobrynine, Simon Chefnourry, Jean Hayet, Michel Franssen, Michel Jurowicz, Fred Van Kuyk, Phil Kaizer, Chris Anthony, Léo Dherte, Malkiel Golomb, François Brice, Peter van den Eede, Bernard Marbaix, Philippe Vincent, orkest De Nieuwe Snaar

Visueel fraai uitziende film, die op de inhoud teveel tekort schiet om de volledige twee uur te kunnen boeien; dat is de essentie van ‘Villa des Roses’. De film is een internationale coproductie, waar subsidie uit veel Europese landen aan gespendeerd werd en waar ook de Nederlandse actrices Rifka Lodeizen en Halina Reijn in kleine rolletjes te zien zijn.

De Vlaming Alfons de Ridder (beter bekend onder zijn pseudoniem Willem Elsschot) debuteerde in 1913 met zijn roman “Villa des Roses”. Het wordt algemeen beschouwd als één van zijn beste werken, al is het wellicht wat minder bekend dan “Lijmen/Het Been”. In een interessante parallel heeft de debuterende regisseur Frank van Passel ervoor de eerste bioscoopverfilming van “Villa des Roses” op zich genomen. De roman werd weliswaar al twee keer eerder bewerkt: in 1968 als miniserie en in 1989 als televisiefilm, beide keren in België, maar nog niet eerder voor het witte doek. Het is een tamelijk geslaagde en getrouwe weergave van Elschots beknopte en precieze proza geworden. Het boek was deels een allegorie over het oude Europa, een kruitvat van nationalisme, militarisme, hebzucht en bondgenootschappen, waarvoor één lontje (de moord op de troonopvolger van Oostenrijk-Hongarije) genoeg was om de boel in vuur en vlam te zetten. De vergelijking met de situatie van vlak voor de Eerste Wereldoorlog is tamelijk subtiel in het verhaal verweven, al valt de openings- en slotscène in de loopgraven ontegenzeggelijk op.

Zoals het een Europese coproductie betaamt, die gebaseerd is op een boek waarin personages van verschillende nationaliteiten optreden, heeft de film een internationale cast: de Française Julie Delpy speelt de vrouwelijke hoofdrol van de eveneens Franse Louise Créteur, terwijl Engelsman Shaun Dingwell de Duitser Richard Grünewald speelt. Eveneens Engels zijn Harriet Walter en Timothy West als Olive en Hugh, de eigenaren van de Villa des Roses. De Schotse Shirley Henderson speelt dienstmeisje Ella en Belg Jan Decleir heeft een (helaas!) kleine rol als Monsieur Brizard. In de cast lopen verder nog meer Belgen rond, aangevuld met de al genoemde Nederlandse actrices, die uiteenlopende Europese nationaliteiten als Noors en Hongaars uitbeelden. Het acteerwerk is goed, al is de romance tussen Louise en Richard soms wel een tikje ongeloofwaardig uitgebeeld. Met karakteracteurs als Decleir, Dora van der Groen en West (die bijvoorbeeld meermalen Winston Churchill speelde) spreiden hun kwaliteiten ten toon in hun bijrollen. Henderson (Moaning Myrtle in de Harry Potter films) heeft een type stem waar niet iedereen direct even enthousiast van zal worden, maar dat mag geen afleiding vormen voor haar uitstekende vertolking van Louises collega dienstmeisje, kamergenootje en vertrouwelinge Ella.

Van Passel heeft een rijk oog voor detail en loopt hij over van visuele flair. Hiermee weet hij een aantal prachtige shots uit zijn mouw te schudden en originele camerastandpunten tevoorschijn te toveren. Technisch gezien verstaat hij zeker zijn vak, gelet op de schitterende longshots van de skyline van Parijs, die doen denken aan een ouderwetse ansichtkaart (waarvoor daadwerkelijke panoramische kaarten als basis werden gebruikt) en het razendsnelle voortjagen van de camera door de buizen die de kamers onderling met elkaar verbinden. ‘Villa des Roses’ sleepte de “Hollywood Discovery Award” voor beste film op het Hollywood Film Festival in de wacht. Regisseur Van Passel werd genomineerd voor de Joseph Plateau award (belangrijkste Belgische filmprijzen) voor beste regie en actrices Walter en Henderson werden op het British Independent Film Festival genomineerd als beste actrice.

Hans Geurts