Yossi & Jagger (2002)

Regie: Eytan Fox | 65 minuten | drama, oorlog, romantiek | Acteurs: Ohad Knoller, Yehuda Levi, Assi Cohen, Aya Steinovitz, Hani Furstenberg, Sharon Raginiano, Yuval Semo, Yaniv Moyal, Hanan Savyon, Erez Kahana

Na al die negatieve verhalen over Israel door de oorlog met de Palestijnen, is de Israëlische film ‘Yossi & Jagger’ eindelijk weer eens wat goede publiciteit voor dit land. We hebben namelijk te maken met een zeer aangrijpende film zonder nationalistische of ideologische propaganda. Gebaseerd op een waargebeurd verhaal, laat de film ‘Yossi & Jagger’ een aantal jonge mensen zien dat probeert te overleven in een onmogelijke wereld. We volgen een groep mannen en vrouwen in het Israëlisch leger die in deze periode van hun leven zou moeten dansen, studeren en liefhebben. In plaats daarvan moeten ze, als gevolg van de verplichte militaire dienst en de gecompliceerde situatie in de regio, de mooiste jaren van hun leven wijden aan hun land om te dienen als soldaten om te doden en om gedood te worden.

De soldaten Yossi en Lior (deze laatste krijgt de bijnaam ‘Jagger’ vanwege zijn muzikale Mick Jagger-stijl) delen een liefdesrelatie, maar vanwege het macho-imago van het leger en de not-done-opvatting van Israël, houden ze hun mond hierover. Jagger wil echter zo langzamerhand voor zijn homoseksualiteit uitkomen en probeert Yossi over te halen om samen met hem het leger te verlaten. Deze wil hun relatie nog even geheim houden, waardoor er een conflict ontstaat. De situatie wordt er niet gemakkelijker op doordat de knappe soldate Yaeli ook verliefd is op Jagger en hem dit wil vertellen. Maar voordat zij hem de liefde ook maar kan verklaren, wordt iedereen naar het front gestuurd.

De film werkt duidelijk naar een climax toe, maar ondanks dat is het einde nog steeds erg verrassend. Omdat het verhaal in slechts 65 minuten in kaart is gebracht, wordt het mogelijk gemaakt om vanaf het begin tot en met het einde geboeid te blijven. Het enige wat in het begin wat onduidelijk is is de locatie van de legerbasis en met wie dit leger in strijd is. Anderzijds is dit niet van essentieel belang voor het verhaal en kan het juist weer als de kracht van deze film gelden dat er geen enkele tegenpartij wordt genoemd. ‘Yossi & Jagger’ is hierdoor aangrijpend, maar niet politiek geladen en heeft een continue spanning. De manier van filmen benadrukt die spanning nog eens doordat bij bepaalde fragmenten gebruik wordt gemaakt van een kleine, losse videocamera. Hierdoor lijkt het alsof je als toeschouwer te plaatse bent en wordt dan ook meer betrokken bij de personages.
In ‘Yossi & Jagger’ wordt afgerekend met de opvatting dat heel Israël voor de oorlog is. Sterker nog, deze film laat een duidelijke anti-oorlogsopvatting zien van de regisseur Eytan Fox. Hij heeft in eerste instantie dan ook geen steun gekregen van het Israëlische leger. Toen echter bleek dat grote groepen soldaten belangstelling toonden en film gezamenlijk bekeken, is de film uiteindelijk alsnog vertoond op verschillende legerbasissen.

‘Yossi & Jagger’ kreeg de publieksprijs tijdens het International Gay and Lesbian Film Festival in Turijn en op het Tribeca Film Festival (voor onafhankelijke films) in New York City, ging de prijs voor Beste Acteur naar hoofdrolspeler Ohad Knoller.

Josine van Gils