Youri (2026)
Regie: Sander Burger | 110 minuten | biografie, drama | Acteurs: Joes Brauers, Levan Gelbakhiani, Julia Akkerman, Rick Paul van Mulligen, Regina Bikkinina, Koen ter Braak, Julian Cruiming, Martijn de Rijk, Porgy Franssen, Maria Gallo, Joop Keesmaat, Sylvia Poorta, Eelco Smits, Dic van Duin, Marco Verhagen, Len Leo Vincent
Het Concertgebouw in Amsterdam in 1982. In de openingsscène van ‘Youri’ ziet journalist Jan Brokken toe hoe Sovjet-banneling Youri Egorov als concertpianist de sterren van de hemel speelt. Brokken is onder de indruk en wil namens de Haagse Post een stuk aan de enigmatische Rus wijden. Dat gaat allesbehalve gemakkelijk, want Egorov staat niet bepaald te popelen voor de media.
Tijdens het eerste interview bij Youri thuis word je overladen met een gevoel van ongemak. Alles wat fout kan gaan – Brokken mag niet opnemen en is tot overmaat van ramp zijn pen vergeten – gaat fout en het strandt in een statisch vragenvuur. Bij hun volgende ontmoeting wordt het ijs gebroken. In plaats van een rechttoe rechtaan interview, belanden de mannen in een oprecht gesprek om vervolgens nooit meer uitgepraat te raken.
We leren Youri Egorov kennen als een nonchalante, ongefilterde man die desalniettemin zeer liefdevol is voor de mensen in zijn directe omgeving. Als homoseksuele paria in zijn moederland heeft hij veel voor de kiezen gehad. Daarom probeert hij koste wat kost te genieten van de geneugten in het leven en daarmee ook anderen te begeesteren; Jan Brokken in dit geval.
Jan komt uit een religieus gezin waaraan hij zich duidelijk probeert te onttrekken. Hij gaat een stuk rationeler en nuchterder door het leven, maar heeft wel een aangeboren hartelijkheid die hem een sympathieke man maakt. Door de vriendschap met Youri raakt hij geïnspireerd om zijn droom van een carrière als schrijver na te jagen.
In de film zien we op charmante wijze hoe een vriendschap tussen twee mensen uit totaal andere milieus natuurlijk tot stand komt. Met hun verschillen lijken ze elkaar betere mensen te maken. Ze leren veel over elkaar en de scènes waarin ze een op een gesprekken met elkaar voeren, behoren tot de hoogtepunten van ‘Youri.’
Dat heeft alles te maken met de twee acteurs die de chemie geenszins hoeven te veinzen. De Georgische acteur Levan Gelbakhiani is ontzettend goed gecast en maakt van Egorov een gelaagde en authentieke man. Daartegenover staat Joes Brauers, van wie kalmte afdruipt en een soort organische betrouwbaarheid uitgaat. Hun acteerwerk is naturel en humaan: zowel Jan Brokken als Youri Egorov voelen als twee mensen van vlees en bloed.
Regisseur Sander Burger werpt met zijn speelfilm een aantal delicate vragen op. Hoe is het om queer te zijn in de jaren 80 waar de aidsepidemie haar opmars maakte en wat doet dat met deze gemeenschap? Wat is je leven waard als je uit je moederland wordt afgezworen en het zien van je familie geen vanzelfsprekendheid is? Een eenduidig antwoord krijg je niet per se, maar het zet je wel aan het denken.
Het door Jan Brokken geschreven ‘In het huis van de dichter’ is het uitgangspunt van deze film die in de kern over een onverwachte vriendschap gaat. In die vriendschap hebben muziek en schrijven als kunstvormen grote rollen. De een roert de toetsen van de piano en de ander die van de typemachine. Het is hartverwarmend om de gesprekken over klassieke Russische auteurs als Dostojevski of Tolstoj te horen, of juist over een grote componist van weleer als Mozart.
‘Youri’ werkt als een vertederende knuffel en is het bewijs dat Nederlandse cinema springlevend is. Of we ons nu op de dansvloer van een queer feest bevinden, of juist de huiselijkheid van Brokkens woonkamer opzoeken: het is allemaal goed doordacht en zorgvuldig gecreëerd. De film is duidelijk met veel liefde gemaakt en belicht een belangrijk stukje geschiedenis, zonder belerend te zijn.
Sjoerd Crins
Waardering: 4
Bioscooprelease: 15 oktober 2026
