DJ Ahmet (2025)

Regie: Georgi M. Unkovski | 100 minuten | komedie, drama | Acteurs: Arif Jakup, Agush Agushev, Dora Akan Zlatanova, Aksel Mehmet, Selpin Kerim, Atila Klince, Elhame Bilal, Metin Ibrahim, Tamer Ibrahim, Adem Karaga, Erdoan Maksut, Nadzi Shaban

Beeld je eens in: je bent op het platteland van Noord-Macedonië: stoffige heuvels, grazende schapen, de oproep tot gebed die door het dal galmt. Het is een wereld waar het leven in een vast ritme kabbelt, tot een beat van buiten dat ritme verstoort. In ‘DJ Ahmet’ (2025), het speelfilmdebuut van Georgi M. Unkovski, botst de tijdloze orde van traditie met de pulserende energie van moderniteit. De film laat zien hoe een nieuwe generatie zich probeert te ontworstelen aan wat van hen verwacht wordt; niet met protestborden of woede, maar met muziek, dans en het zachte verzet van verlangen. Dat is geen nieuw thema in de filmwereld. Vele generaties jongeren probeerden zich op het witte doek los te weken van de verwachtingen van hun ouders, religie en andere vastgeroeste wetmatigheden. Maar Unkovski’s film onderscheidt zich doordat hij de tegenstelling niet zwart-wit maakt. De moderniteit overweldigt de traditie niet; ze schurkt ertegenaan. Dat levert flink wat wrijving op (maar we weten allemaal dat van wrijving uiteindelijk glans komt). De jonge Ahmet uit de film danst niet tegen zijn wereld in, maar probeert er voorzichtig een nieuw ritme aan toe te voegen.

Unkovski kwam ter wereld in New York, werd opgeleid in Praag en is nu gevestigd in de Noord-Macedonische hoofdstad Skopje. Eerder maakte hij de veelgeprezen korte film ‘Sticker’ (2019), een tragikomisch portret van een man die verstrikt raakt in bureaucratische regels. In ‘DJ Ahmet’ kijkt hij opnieuw naar mensen die botsen met systemen, al zijn het deze keer niet papieren, maar ongeschreven wetten. Unkovski’s motivatie om ‘DJ Ahmet’ te maken is persoonlijk én universeel: hij wil de dunne grens tonen tussen de plicht om te behoren en het verlangen om jezelf te zijn. In interviews spreekt hij over muziek als “een toevlucht én een katalysator”. In zijn film wordt dat tastbaar. De beat is er niet alleen om op te dansen, maar om te ademen, om even te ontsnappen aan de stilte die traditie soms oplegt.

De 15-jarige Ahmet (een ontwapenende Arif Jakup) leeft met zijn vader (Aksel Mehmet) en zwijgzame broertje Naim (Agush Agushev) op het Noord-Macedonische platteland. Ze behoren tot de conservatieve Yörük-moslimgemeenschap. Sinds de dood van zijn moeder is het huis verstild. Vader, die de kost verdient als kaasmaker en herder, klampt zich vast aan arbeid en geloof, in de hoop dat discipline de leegte kan vullen. Ahmet wordt van school gehaald om te helpen bij de kudde. Zijn enige ontsnapping is de muziek die hij stiekem op zijn telefoon hoort. Totdat hij op een nacht met zijn schapen afdwaalt en toevallig belandt bij een illegale rave. Die scène is het kloppend hart van de film. Tussen rook, flitslichten en opzwepende techno voelt Ahmet voor het eerst dat hij leeft. De camera vertraagt, de kleuren worden surrealistisch en ergens tussen de dansers duikt Aya (Dora Akan Zlatanova) op, een meisje dat terugkeerde uit Duitsland om te worden uitgehuwelijkt. Hun ontmoeting is even kort als betoverend. Wat volgt is geen groot liefdesdrama, maar een stil verbond tussen twee jongeren die even niet weten wie ze mogen zijn.

Ahmet bouwt later zijn eigen dansvloer – hij bouwt een boombox op zijn tractor – en probeert met zijn muziek iets van die vrijheid terug te vinden. Ondertussen kijkt zijn vader met toenemende argwaan toe. Niet het verloren schaap of het gerucht over de rave maakt hem kwaad, maar de gedachte dat zijn zoon zich aan zijn traditionele wereld zou kunnen onttrekken.

Unkovski schetst zijn verhaal met een mengeling van humor, tederheid en lichte ironie. Zijn film is niet subtiel – de slow-motion en symboliek (zoals het roze geverfde verdwenen schaap) liggen er soms dik bovenop – maar hij raakt een snaar omdat hij durft te geloven in de menselijkheid achter de clichés. De schapen die dwars door de rave wandelen, de imam die de wonderen van de moderniteit graag wil omarmen om het woord van god te verspreiden, maar worstelt met Windows en Facebook: het zijn momenten waarin de film een fijne, lichte toon vindt. Maar onder die luchtigheid schuilt melancholie. ‘DJ Ahmet’ toont een gemeenschap waarin de stilte niet alleen onderdrukking betekent, maar ook verbondenheid. De vader is niet louter de tiran die verandering weigert, maar een man die bang is zijn anker te verliezen. Unkovski hemelt de moderniteit dan ook niet op, maar stelt een subtielere vraag: hoe kun je vernieuwen zonder je wortels kwijt te raken?

Cinematografisch weet Unkovski het contrast tussen natuur- en kunstlicht slim te gebruiken. De geluiden van het platteland, zoals het geblaat van schapen, het kraken van aarde, het suizen van de wind, vormen een tegenritme voor de elektronische muziek die Ahmet ontdekt. Wat ‘DJ Ahmet’ onderscheidt van veel andere ‘coming-of-agefilms’, is de oprechte warmte waarmee Unkovski zijn personages benadert. Er is geen cynisme. Ahmet, Aya, zelfs de vader – ze worden niet neergezet als archetypen, maar als mensen van vlees en bloed, gevangen in hun tijd en plaats. En juist daardoor werkt de film: je gelóóft hen, je voelt hun opgesloten dromen. ‘DJ Ahmet’ is een film met rafelranden, maar met een groot hart. De film is niet altijd subtiel, maar wél altijd oprecht. Unkovski’s debuut is een ode aan de kleine daden van verzet: van een tiener die danst met vuile handen, maar net zo goed van een vader die niet weet hoe hij moet loslaten. ‘DJ Ahmet’ is bovendien niet alleen een verhaal over een Macedonische jongen, maar over iedereen die ooit het gevoel had tussen twee werelden te leven.

Patricia Smagge

Waardering: 3.5

Bioscooprelease: 6 november 2025