Divine Intervention – Yadon ilaheyya (2002)

Regie: Elia Suleiman | 90 minuten | drama, komedie, oorlog, romantiek | Acteurs: Elia Suleiman, Manuel Khader, Nayef Fahoum Daher, Amer Daher, Jamel Daher, Naaman Jarjoura

De realiteit blijkt in het eerste deel van de film even absurd als de beste grap. Een kerstman wordt op de olijfberg achtervolgd door boze jongeren maar steekt zichzelf neer door in zijn eigen mes te vallen. Iemand gooit consequent zijn vuilniszakken in de tuin van de buren, die uiteindelijk op geheel eigen wijze afrekenen met dit ongewenste gedrag. Een verstokte alcoholist verbouwt hoogstpersoonlijk de oprit van zijn buurman daar hij zich ergert aan zijn rijgedrag, om vervolgens zelf door een voetballende buurjongen tot waanzin te worden gedreven. Nadat een nietsvermoedende slang hilarisch aan zijn einde komt lijkt de film langzaam te verdrinken in een opeenvolging van zich dagelijks herhalende gebeurtenissen en onderlinge ergernissen. Totdat het personage E.S. een explosieve opkomst maakt en je als kijker wakker wordt geschud.

Tijdens een zoveelste ontmoeting met zijn verloofde bij een checkpoint, laat E.S. vanuit zijn auto, een ballon met het gezicht van Arafat opstijgen. Als de Israëlische soldaten vervolgens in paniek een poging wagen om de ballon, die onverstoord zijn zweefvlucht over Jeruzalem vervolgt, te arresteren, ontvouwt de film zijn gelijktijdige politieke en persoonlijke karakter. En komt hiermee Suleiman’s indirecte verwijzing naar de manier waarop de filmwereld personen, objecten of special effects ideologisch inzet, aan het licht. Een gegeven dat zich herhaalt als Israëlische soldaten oefenen op een schietschijf met daarop een afbeelding van een Palestijnse vrouw, en zij plotseling als een heuse ninja-strijdster in levende lijve voor hen opduikt. De actiescène vol special effects die hierop volgt lijkt een ironische knipoog naar een film als ‘The Matrix’.

‘Divine Intervention’ wordt onder andere vergeleken met de films van Buster Keaton. Maar Suleiman’s ingenieuze spel met gangbare symbolieken geeft ‘Divine Intervention’ een niet te ontkennen unieke ironische, politieke en persoonlijke cinematografische stijl. Een stijl die maakt dat de onbestemde lading die de film in zich draagt het onderlinge Israëlisch en Palestijnse conflict misschien wel treffender raakt dan een documentaire ooit zou kunnen.

Sabine Stuurman