First Blood – Rambo: First Blood (1982)

Regie: Ted Kotcheff | 94 minuten | actie, drama, thriller | Acteurs: Sylvester Stallone, Richard Crenna, Brian Dennehy, Bill McKinney, Jack Starrett, Michael Talbot, Chris Mulkey, John McLiam, Alf Humpreys, David Caruso, David L. Crowley, Don MacKay, Charles A. Tamburro, David Petersen, Craig Huston, Patrick Stack, Stephen E. Miller, Raimund Stamm, Robert Metcalfe, Stephen Dimopoulos, Bruce Greenwood, Earl Klein, Danny Wozna, Peter Lonstrup, Mike Winlaw, Donald Adams, David Menzies, Frank Richter, Graham L. Galativik, Ian Hutchinson, Amy Alexander, Gary Hetherington, Alex Kliner, R.G. Miller     

In de actiefilm ‘First Blood’ zien we Sylvester Stallone voor het eerst als de zwijgzame oorlogsveteraan, John Rambo. Het eerste deel is het beste uit de reeks, waarbij aangetekend dat het eerste uur kwalitatief het meest eruit springt. Voor ‘Sly’ Stallone betekende ‘First Blood’ een nieuw succesverhaal na zes jaar eerder te zijn doorgebroken in ‘Rocky’ (1976). De toon van ‘First Blood’ is serieus; er is geen plaats is voor humor of ander lichtvoetig vermaak. Ter illustratie zien we aan het begin een goed gemutste Stallone lopen, die een oorlogsmaat van hem opzoekt om even later te vernemen dat deze niet meer leeft. Het slechte nieuws is een voorbode en is meteen zichtbaar in Stallone’s plotselinge grimas. De oorlogsveteraan is op de verkeerde tijd op de verkeerde plaats wanneer hij kennismaakt met de plaatselijke politiechef, Teasle (Brian Dennehy). Vanuit het niets ontwikkelt zich een machtsstrijd tussen de twee eigenwijze figuren, die beide geen duimbreed toegeven aan elkaar. De autoritaire Teasle (een goede rol van Dennehy) brengt iets in Rambo naar boven dat beter onder de oppervlakte kon blijven. De kracht van ‘First Blood’ zit hem in de manier waarop Amerika omgaat met zijn oorlogsveteranen, of beter gezegd: niet omgaat. De meermaals onderscheiden Rambo lijkt een vreemdeling in eigen land, zonder werk en perspectief. Teasle en zijn collega’s lijken gefrustreerde provincialen, die de slechte afloop in Vietnam niet zijn vergeten en niet goed om weten te gaan met iemand die de verschrikkingen van dichtbij meemaakte. Sterker, ze dagen Rambo uit (met een scheermes) en vernederen hem (naakt onder de douche in de hoek gedrukt met een hogedrukspuit) in de plaatselijke gevangenis.

De rol van Rambo lijkt Stallone op het lijf geschreven. In het grootste deel van de film heeft de in de pittige New Yorkse buurt ‘Hell’s Kitchen’ geboren acteur weinig tekst en laat hij zijn vuisten praten. Pas aan het einde, wanneer hij in één ruimte vertoeft met zijn vroegere kolonel Trautman (Richard Crenna), laat hij zijn emoties de vrije loop en zien we de Stallone die we zo goed kennen van zijn andere films: met scheve mond pratend en ongecontroleerde motoriek. Gedurende een lange periode in de film heb je sympathie voor de gekwetste Vietnam-veteraan, maar als het dodental blijft stijgen, nemen empathie voor én geloofwaardigheid van de hoofdpersoon af. De theatrale rol van Crenna, die de ontketende Rambo beschouwt als ‘zijn jongen’, doet het geheel ook weinig goed.  Bovenstaande neemt niet weg dat ‘First Blood’ vol zit met actie. Zo zien we een in het nauw gedreven Stallone die in paniek in een tientallen meters hoge boom duikt om te ontkomen aan zijn belagers. Stallone deed, zoals vaker, zelf de stunt en liep flinke verwondingen op aan zijn ribben. Spannend zijn ook de scènes van de politie die Rambo proberen te pakken in het bergachtige gebied rondom het stadje Hope. De voor deze omstandigheden getrainde Rambo wordt op de huid gezeten door een stel agenten, waaronder David Carruso (‘CSI’) en Michael Talbot (‘Miami Vice’), in een ambiance die doet denken aan de afgelegen jungle uit Walter Hill’s ‘Southern Comfort’ (1981).

‘First Blood’ is de eerste en wellicht beste film uit de reeks van ‘Rambo’-films. Je maakt voor het eerst kennis met de zwijgzame John Rambo, die als het ware gedwongen wordt om geweld te gebruiken tegen zijn aanvallers. Goede rollen van Stallone, Dennehy en Carruso. Alleen Crenna valt uit de toon met een rol die op de lachspieren werkt wanneer hij Rambo blijft verdedigen ook al legt deze een halve stad in de as. Topper in het actiegenre.

Robbert Bitter

Waardering: 3.5

Bioscooprelease: 31 maart 1983