The Age of Innocence (1993)

Regie: Martin Scorsese | 139 minuten | drama, romantiek | Acteurs: Daniel Day-Lewis, Michelle Pfeiffer, Winona Ryder, Alexis Smith, Geraldine Chaplin, Mary Beth Hurt, Alec McCowen, Richard E. Grant, Miriam Margolyes, Robert Sean Leonard, Siân Phillips, Jonathan Pryce, Michael Gough, Joanne Woodward, Stuart Wilson

Menig kostuumdrama ontleent haar kracht aan de tegenstelling tussen sociale conventies en vrije liefde; zelden werd dit thema echter zo verfijnd en origineel toegepast als in ‘The Age of Innocence’, Martin Scorsese’s verfilming van de gelijknamige negentiende-eeuwse roman van Edith Wharton. Centraal in het drama staat Newland Archer, een geslaagde gentleman die het sociale spel helemaal mee denkt te spelen. Het levert hem een huwelijk op met de schijnbaar naïeve schoonheid May en zijn kostje lijkt gekocht. De buitenkant is voor Newland echter niet genoeg, blijkt wanneer hij Mays nichtje Ellen Olenska ontmoet. De vrijgevochten Ellen is de perfecte match voor Newland, die aan het twijfelen gebracht wordt; daar weten de vrouwen wel raad mee.

De keuze voor een mannelijk perspectief biedt een prettige afwisseling met de door Jane Austen-heldinnen gedomineerde klassieke kostuumfilms; ze schijnt een ander licht op de door achterklap en sociale strategieën gedomineerde wereld van de negentiende-eeuwse rijken. We zien een man die dolgedraaid wordt in het web dat vrouwen weven, om de simpele reden dat hij door zijn verliefdheid ontwapend wordt; ook wel eens een keer leuk. Scorsese schuift zijn fascinatie met rauwdouwerige antihelden in een fysiek gewelddadige wereld voor even terzijde om een ontluisterend beeld te schetsen van de New Yorkse upper class. Een vreemde switch? Nee, hoor. Het gaat de rijken van Manhattan al evenzeer om geld en macht als hun arme stadgenoten; ze geven er alleen op een andere manier uiting aan: geen rake klappen, maar manipulaties; ook in deze vorm blijkt Scorsese te kunnen excelleren met dubbelzinnige hoofdfiguren.

Het basismateriaal is al genoeg om een simpel overspelverhaaltje boven de middelmaat uit te tillen, maar perfectionist Scorsese en zijn uitstekende cast maken ‘The Age of Innocence’ echt de moeite waard. Ieder shot is een schilderij in deze film; zowel Day-Lewis, Pfeiffer als Ryder tonen zich geschikte modellen. Day-Lewis weet boven zijn sfinxachtige uitstraling uit te stijgen met een romantische hoofdrol en Pfeiffer en Ryder halen als tweeslachtige heldinnen het maximum uit hun mogelijkheden. ‘The Age of Innocence’ is een zinnenprikkelend tableau vivant, waar de ingehouden emotie en vooral de dubbele moraal vanaf spat; Scorsese toont zich zowel een Hollandse Meester als een Franse Impressionist met zijn prachtige drietal.

Jan-Kees Verschuure