The Lunchbox (2013)

Regie: Ritesh Batra | 104 minuten | drama | Acteurs: Irrfan Khan, Nimrat Kaur, Nawazudding Siddiqui, Denzil Smith, Bharati Achrekar, Nakul Vaid, Yashvi Puneet Nagar, Lillete Dubey, Akash Sinha

De Indiase film staat vooral bekend om de Bollywoodfilm. Muzikale vertellingen die hun wortels hebben binnen de romantische komedie. Wanneer de muziek wegvalt, zijn dit soort type films niet veel anders dan zijn conventionele, Amerikaanse tegenhanger. Zo ook ‘The Lunchbox’.

‘The Lunchbox’ vertelt het verhaal van Saajan en Ila. De eerste is een verbitterde en eenzame weduwnaar die op het punt staat om na 35 jaar dienst met pensioen te gaan. Hij is net aan zijn laatste maand begonnen als accountant bij een bloedeloos staatsbedrijf maar heeft nog geen idee waar hij zijn dagen daarna mee moet gaan vullen. Ila is huisvrouw, getrouwd en moeder van een jonge dochter. Toch is ze geenszins tevreden met haar leven. Ze is onzichtbaar voor haar echtgenoot, dus besluit ze als laatste redmiddel voor hun relatie haar beste kookkunsten tentoon te spreiden. Want zo zegt ze: “de liefde van de man gaat door de maag”. Elke dag is ze druk in de weer, met behulp van haar bovenbuurvrouw, de meeste exquise lunches te bereiden. Speciale bezorgservices zorgen ervoor dat de lunchboxes op de juiste bestemming moeten aankomen.

Door een (on)gelukkig samenloop van omstandigheden belandt de zorgvuldig bereide maaltijd van Ila echter niet bij haar man, maar bij de nietsvermoedende Saajan. Als Ila ontdekt dat de uitgelikte lunchtrommel bij een verkeerde terecht is gekomen, geeft ze de volgende dag een briefje mee met verontschuldigingen. Daaruit volgt een briefwisseling per lunchbox die de twee gebruiken om hun hart te luchten, hun emoties vrij baan te geven en die uiteindelijk weer richting moet geven aan hun leven. En dat allemaal met miljoenenstad Mumbai als achtergrond, met zijn typische Indiase elementen als het hiërarchische kastesysteem en familieschande.

Met de openingssequentie begint ‘The Lunchbox’ goed. De camera  volgt het lunchpakket, dat zo noodlottig het leven van de twee hoofdpersonages herschept, door Mumbai heen. De tracking camera komt uiteindelijk pas weer tot stilstand wanneer de trommel op de plaats van bestemming is aangekomen. De rumoerige, overbevolkte en immer in beweging zijnde stad staat daarmee mooi in contrast tot de verloren individualiteit van de hoofdpersonages.  Maar in het vervolg van ‘The Lunchbox’ leeft de film steeds meer het stramien van de standaard romantische komedie na. Daarbij is het humoristische gedeelte op een paar momenten na erg flauw en het dramatische part weer weinig subtiel en diepgaand. De lineariteit van ‘The Lunchbox’ staat bovendien enige narratologische spontaniteit in de weg. Daarnaast is de film niet overal evenwichtig genoeg. De balans tussen het verhaal van Saajan en dat van Ila loopt niet helemaal rechtlijnig, waardoor het gevoel ontstaat dat vooral Ila onderbelicht blijft.

Dat ‘The Lunchbox’ draait om een vreemde speling van het lot, kan ten slotte worden gezien als het grootste minpunt van de film. Nergens wordt er een verklaring gegeven voor de toevalligheid, hetgeen des te meer het gevoel geeft naar een makkelijke deus ex machina te kijken. Hoewel de film sympathiek, integer en goed geacteerd is, wordt het nergens afwijkend, origineel of vooruitstrevend en dat is op zijn minst spijtig te noemen.

Wouter Los

‘The Lunchbox’ verschijnt vrijdag 11 april 2014 op DVD.