De trip van Teetje (1998)

Regie: Paula van der Oest | 90 minuten | drama | Acteurs: Cees Geel, Thekla Reuten, Dimitri Ivanov, Wolter Muller, Jaap Maarleveld, Abdeni Azzaoui, Dimme Treurniet, Cynthia Abma, Boris Abarov, Ron Christian Boom, Cilly Dartel, Nikolaj Dohorin, Herman Grootaers, István Jeney, Serge Latychav, Louis Laurijssens, Simon van Leeuwen, Re Leonie, Peteris Liepins, Ruud Louisse, Albert Muske, Henk Strijbos, Piet van Velzen, Fred Visser, Leonid Vlasov, Wlad Vogtushenko, Olej Yemelyanov

Voor ‘De trip van Teetje’ liet Paula van der Oest zich niet alleen inspireren door de uitzichtloze situatie van schepen met bemanning ‘aan de ketting’: de film is ook op een dergelijk schip opgenomen. De wachtende bemanningsleden figureerden als zichzelf, op hun roestige schip in Vlissingen. Maar het is het vooral het verhaal van Teetje, dat de film zo meeslepend en ontroerend maakt. De criminele Teetje wil eigenlijk gewoon een huisje-boompje-beestje-leven met zijn vriendin, de katholieke (“even een kaarsje branden”) en kuise verpleegster Mary (zijn vroegere buurmeisje), die haar twijfels over hem heeft. Hij is een gewone Rotterdamse jongen die het graag met veel bravoure allemaal goed wil regelen voor zichzelf en voor iedereen, maar steeds dieper in de problemen komt.

De ontwikkelingen in deze film volgen elkaar snel op en zijn heftig, ontzettend spannend en soms surrealistisch. Toch, en dat is het bijzondere van de film, is alles volstrekt geloofwaardig. Tekst als “Ik ben gaan biechten voor jouw zonden” (Teetje: “Oh ken dat ook al”) waarmee je makkelijk een karikatuur van iemand zou kunnen maken, werkt juist heel sterk doordat Mary dit zegt terwijl ze een patatje eet bij Teetje in de auto, die haar na haar late dienst komt ophalen. Dat de twee een relatie hebben is op zich al bijna surrealistisch, maar je gelooft het direct. Want naast het zorgvuldig opgebouwde scenario, ligt de grote kracht van deze film bij de drie hoofdrolspelers met hun gelaagde en geloofwaardige spel en de sterke acteursregie.

De in 1998 nog onbekende Cees Geel, die voor de rol van Teetje een Gouden Kalf-nominatie kreeg, draagt de film op grootse wijze. Pas in Eddy Terstalls ‘Simon’ (2004) zien we hem in een dergelijke grote karakterrol terug, maar als Teetje, die we zien veranderen van naïef en ambitieus, via bluffend zijn paniek ontkennend, naar heldhaftig en tragisch, speelt hij zijn mooiste rol. Thekla Reuten (ook genomineerd) en Dimitri Ivanov vormen als de zachtaardige, maar uiteindelijk voor zichzelf kiezende Mary en Nikolaj een mooi tegenwicht.

De muziek van Fons Merkies draagt bij aan de kracht van de film, vooral door de subtiele montage van René Wiegmans. Je wordt geraakt zonder dat je je bewust bent dat er muziek is.

Paula van der Oest is vooral bekend door ‘Zus en Zo’ en ‘Tiramisu’ : succesvolle, keurige, onderhoudende films. Zeker niet slecht, maar mijlenver verwijderd van deze meeslepende tragedie. De grote vraag is dan ook: waarom is haar beste film zo onbekend?

Wieke van der Linden