The Whole Nine Yards (2000)

Regie: Jonathan Lynn | 98 minuten | komedie, misdaad | Acteurs: Bruce Willis, Matthew Perry, Rosanna Arquette, Michael Clarke Duncan, Natasha Henstridge, Amanda Peet, Kevin Pollak, Harland Williams, Carmen Ferland, Serge Christianssens, Renee Madeline Le Guerrier, Jean- Guy Bouchard, Howard Bilerman, Johnny Goar, Deano Clavet, Stephanie Biddle, Charles Biddle Sr., Geoff Lapp, Gary Gold, Robert Burns

Nicholas Oseransky is typisch zo iemand die eigenlijk te goed is voor deze wereld. Desondanks lacht het geluk hem niet bepaald toe. Hij is namelijk getrouwd met een zeurderige en zeer veeleisende feeks en zit financieel in de problemen omdat hij toegestaan heeft dat zijn schoonvader zijn tandartspraktijk als onderpand gebruikt heeft voor zijn (inmiddels failliete) bedrijf. Tot overmaat van ramp krijgt hij ook nog een beruchte ex-huurmoordenaar als nieuwe buurman en komt Oz er bovendien achter dat zijn vrouw hem wil laten vermoorden om op die manier het geld van zijn lucratieve levensverzekering op te kunnen strijken. Bovendien heeft Oz zich door zijn vrouw ook nog over laten halen om af te reizen naar Chicago om met de Hongaarse maffiabaas Janni Gogolak te onderhandelen over de uitlevering van zijn nieuwe buurman Jimmy Tudeski in ruil voor een flinke smak geld. Langzaam maar zeker werkt Oz zich steeds verder in de nesten en ontspint zich een ingewikkeld schaakspel waarin nooit echt duidelijk wordt hoe de verhoudingen tussen de diverse hoofdrolspelers nou precies liggen.

‘The Whole Nine Yards’ is een geslaagde zwarte komedie die op een humoristische manier laat zien wat er gebeurt als iemand uit de normale burgermaatschappij (grotendeels buiten zijn eigen schuld om) terechtkomt in de slangenkuil die de wereld van de georganiseerde misdaad is. Het verhaal is wellicht wat onrealistisch, maar bij een film van dit type is dat niet zo storend als de film genoeg goede, cynische grappen bevat en gevuld is met leuke en interessante karakters. En op deze punten is ‘The Whole Nine Yards’ zonder enige twijfel dik in orde. De film maakt vooral gebruik van sublieme en ingetogen humor en zoekt het niet in overdreven of geforceerd aandoende absurditeiten. Verder moet de film het vooral hebben van de twee hoofdpersonen Oz en Jimmy die in meerdere opzichten volledige tegenpolen van elkaar zijn. Alleen over het feit dat op een hamburger geen mayonaise hoort, zijn beide heren het roerend eens, zij het dat Jimmy zich iets meer aan deze culinaire misdaad ergert dan Oz getuige de volgende uitspraak die hij doet als hem in een restaurant een hamburger met mayonaise voorgezet wordt: ‘I’m gonna keep the coke and the fries but I’m gonna send this burger back. And if you put any mayonnaise on it, I’m gonna come over to your house, I’ll chop your legs off, set fire to your house, and watch as you drag your bloody stumps out the door‘. Oz is extravert, chaotisch, stuntelig en goedaardig, terwijl Jimmy eerder getypeerd kan worden als introvert, koel en berekenend.

De rol van Oz is Matthew Perry op het lijf geschreven en in tegenstelling tot bijvoorbeeld in ‘The Whole Ten Yards’ bezondigt hij zich in deze film niet aan overdrijving. Voor Bruce Willis is zijn rol als Jimmy een van zijn meer geslaagde uitstapjes naar de wereld van de komedie, een genre dat de Amerikaanse acteur een warm hart toedraagt. Willis is ogenschijnlijk erg in zijn element als de geslepen en humoristische huurmoordenaar Jimmy. Ook Natasha Henstridge en Amanda Peet doen het goed als respectievelijk het gangsterliefje en de secretaresse/aspirant- huurmoordenaar en Michael Clarke Duncan maakt duidelijk dat zijn afwezigheid in ’The Whole Ten Yards’ een gemis is. Het goede acteerwerk, de droge humor en het behoorlijk uitgewerkte verhaal zorgen ervoor dat ‘The Whole Nine Yards’ een film is die veel kijkers, en dan met name de liefhebbers van zwarte humor en misdaadkomedies, aan zal spreken.

Frank Heinen